خلاصه طعن و دشنام به دشمنان خدا و رسول و اوصياء آن حضرت عليهم السّلام شرعا جائز و مستحبّ است و بيزارى از آنها واجب است ، چنان كه در سخن نوزدهم امام عليه السّلام به اشعث ابن قيس كه از منافقين و در ميان لشگر آن حضرت بود لعن فرموده دشنام داد ، ولى در صورت خوف ضرر جانى و مالى و توانا نبودن بر دفاع خوددارى و دورى از ايشان نيز واجب مى باشد ، و از اينرو در قرآن كريم س 6 ى 108 مى فرمايد : وَ لا تَسُبُّوا الَّذِينَ يَدْعُونَ مِنْ دُونِ اللّهِ فَيَسُبُّوا اللّهَ عَدْواً بِغَيْرِ عِلْمٍ يعنى به آنان كه غير خدا را مى پرستند دشنام ندهيد كه ايشان هم از روى جور و دشمنى بدون آنكه بفهمند به خدا دشنام مى دهند . پس امام عليه السّلام مى فرمايد : ) و ليكن اگر كردار آنها را بيان كرده حالشان ( ظلم و ستم و پيروى از هوا و خواهش نفس و منحرف شدن آنان از راه حقّ و از اين گونه سخنان ) را ياد آورى نمائيد در گفتار ( از دشنام دادن ) بهتر و در مقام عذر ( براى كسى كه اعتراض نمايد كه چرا با آنها جنگيده زد و خورد مى نماييد ) بليغتر و رساتر است ، 2 و بهتر آنست كه بجاى دشنام دادن به آنان بگوئيد : بار خدايا خونهاى ما و ايشان را از ريختن حفظ فرما ، و ميان ما و آنها را اصلاح نما ، و آنان را از گمراهيشان برهان تا كسى كه نادان بحقّ است آن را بشناسد ، و آنكه حريص و شيفتهء گمراهى و دشمنى است از آن باز ايستد .