الشيخ الصدوق ( مترجم : كمره اى )
41
الخصال ( فارسى )
نجات آيد راه راست در پيش است . نمونه كامل پرورش ، پرورشگاهى بىمانند پس از شايستگى و لياقت پدر و مادر محيط پرورش در سعادتمندى و آينده كودك اهميت فراوانى دارد بلكه تأثير محيط در خوشبختى و بدبختى ، در سعادت و شقاوت انسان از پدر و مادر هم بيش است ، فرزند از پدر يكجزء ذره بينى دارد و از مادر جسم كوچك و احساسات ناتوانى دارد ولى دوران مردى و جوانى هر چه به او افزوده مىشود از محيط پرورش و زندگانى خود دارد فكر و اراده و نيروى كار و اميال انسان محصول محيط پرورش و مناسب وضع زندگانى او پديدار مىشود اگر اوضاع محيط پرورش و زندگانى با استعداد ذاتى و كودكى كه پدر و مادر بكودك بخشيدهاند موافق باشد به زودى كودك كامياب و خوشبخت مىشود و سعادتمند مىگردد و شخصيت بزرگى بدست مىآورد ولى اگر در محيط پرورش كه عبارت از دبستان و مدرسه و رفيقان و معاشر و وضع بازار و طرز حكومت و جريان امور ادارى است مختل و فاسد و آلوده باشد استعداد سعادتى كه كودك از پدر و مادر هم دريافت كرده بىاثر و مقهور ميگردد . پسر نوح با بدان بنشست * خاندان نبوتش گم شد على عليه السلام از نطفه پاكى بوجود آمد و از مادرى چون فاطمه متولد گرديد و در دامن پاك و نورانى او دوران شيرخوارگى و طفوليت را گذرانيد سپس در دامن پرورش پيغمبرانه رسول خدا صلّى اللَّه عليه و آله و سلم افتاد و چنانچه سابقا گفته شد بواسطه قحطى مكه پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله و سلم او را به خانه خود آورد و بدست خود پرورش داد و اين پرورش ادامه داشت تا پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله و سلم مبعوث گرديد على عليه السلام هنگام بعثت 8 - 12 ساله بوده در اين صورت كودكى نورس بوده است كه بدامن پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله و سلم افتاده و زير تربيت خديجه كبرى قرار گرفته . بگذريم از آنچه در اخبار شيعه وارد شده است كه على عليه السلام ماده زندگانى و اول غذاى خود را از زبان يا انگشت مبارك پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله و سلم مكيد ممكن است مخالفين در صحت اين گونه اخبار خردهگيرى كنند ولى اين موضوع جاى ترديد نيست كه على عليه السلام از نخستين دوران كودكى خود زير دست پيغمبر صلّى اللَّه عليه و آله و سلم بود و هر بام و شام و هنگام و ناهنگام با آن قلب پاك و احساسات تابناك جمال و كمال پيدا و نهان آن حضرت را مشاهده مىكرد و اخلاق و آداب بزرگ آن حضرت را كه مركز انبعاث نبوت بود در خود منعكس مىكرد . على عليه السلام چون قطعه برليان درخشنده و زلال در معدن نبوت محمّدى صلّى اللَّه عليه و آله و سلم افتاد و همه