از اين را ، آتش او ضرب المثل شده و گاهى آتش ابى حباحب مينامند و ابى حباحب پشه ايست درخشان كه در شب ميرود و نور آن را آتش حباحب مينامند و ممكنست درخشندگى كرم شب تاب هم از اين قبيل باشد . شرح متن اين روايت مضطربست نظر باينكه آيا مقصود بيان مايه تركيبات بدن انسانست يا مقصود پايه زندگى و ادامه حيات اوست و نظر باينكه در دو فقره اول كه راجع به آتش و نور است مورد كلام آتش و نور درونى انسان است كه جزء تركيب اوست و قدرت و تعقل از آن ناشى مىشود و در دو فقره ديگر هوا و آبى است كه خارج از تركيب بدنست و شرط شنيدن است و اگر مقصود از آب لعاب زبان باشد اشكال در سوم است بعلاوه باد را در اول حديث شرط شنيدن و بوئيدن قرار داده و در بيان علت شرط افروزش آتش معده قرار داده كه ربطى بآن‌ها ندارد بهر حال بيان عناصر تركيب سلول‌هاى تن كه در علم طبيعت‌شناسى تا نود ذكر شده و بيان قوهء تعقل و ديدن و شرائط آن و خصوصيات آن و بيان شرائط دستگاه گوارش نيازمند شرح بسيارى است كه از گنجايش اين كتاب بيرونست و نكته قابل توجهى كه در اين خبر است اينست كه تعقل را از آثار آتش و حرارت دانسته است و از اين فهم شود كه تعقل هم يكى از آثار مادى جسم است زيرا آتش و حرارت مادى باشند و اين رد گفتار حكماى قديم است كه روح را مجرد ميدانند و تعقل را از نيروهاى آن ميشمارند . 56 - چهار خصلت است كه دل را تباه كنند و نفاق بپرورانند - رسول خدا ( ص ) فرموده چهار خصلتند كه دل را تباه كنند و در آن نفاق بپرورانند چنانچه آب درخت را بپروراند ، گوش گرفتن سرود هرزه‌درائى ، رفتن بدربار پادشاه ، شكار رفتن . 57 - رسول خدا چهار قبيله را دوست داشت و چهار قبيله را دشمن - امام هشتم از پدرانش روايت كرده كه رسول خدا چهار قبيله را دوست ميداشت ، انصار مدينه ( اوس و خزرج ) عبد القيس ، اسلم بنى تميم ولى بنى اميه و بنى حنيف ( عربهاى يمامه ) و ثقيف ( عربهاى طائف ) و بنى هذيل را دشمن ميداشت ميفرمود مادرى كه مرا زائيده از بنى بكر و بنى ثقيف نبوده ، ميفرمود در هر قبيله‌اى نجيب هست جز در بنى اميه . شرح دوستى پيغمبر در اثر حسن اسلاميت و اخلاص اين قبائل چهارگانه بوده كه طايفه انصار يعنى عرب‌هاى مدينه از همه بيشتر اخلاص خود را نسبت بپيغمبر و اسلام نشان دادند و دشمنى پيغمبر براى نفاق و سست عقيده‌گى قبيله‌هاى چهارگانه ديگر بوده كه بنى اميه در رأس آنها واقع بودند و تاريخ گواه آنها شد . 58 - چهار خصلت دل را بميرانند رسول خدا فرمود چهار خصلت دل را بميرانند ، گناه