الشيخ الصدوق ( مترجم : كمره اى )
168
الخصال ( فارسى )
ميخواند يا ذكر خدا ميكرد ، از عباد بزرگ و زاهدان سترك بود از آن كسانى كه از خداى عز و جل ميترسند ، حديث بسيار ميداشت . خوش مجلس بود استفاده بسيار از او دريافت ميشد چون ميگفت رسول خدا فرموده يكباره رنگش سبز ميشد و بار ديگر زرد ميشد و بطورى دگرگون ميگرديد كه آشنايانش او را نميشناختند ؛ يك سال با آن حضرت حج رفتم چون در هنگام احرام برپا كش خويش استوار شده هر چه خواست تلبيه گويد سخن در گلويش قطع ميشد و از پشت مركبش سرازير ميگرديد . عرضكردم يا ابن رسول اللَّه تلبيه بگو ناچارى كه آن را بگوئى ، فرمود اى پسر ابى عامر چگونه جرأت دارم كه بگويم لبيك اللهم لبيك با اينكه مىترسم خداى عز و جل پاسخ دهد لا لبيك و لا سعديك 191 - زائر حضرت رضا در سه جا از زيارت خود سود ميبرد امام هشتم فرمود هر كس در اين خانه دور من مرا زيارت كند روز قيامت در سه جا نزد او مىآيم تا او را از هراس . آنها نجات دهم ، در وقتى كه نامههاى اعمال از راست و چپ پران باشد ، در پل صراط و در نزد سنجيدن كردارهاى نيك و بد ، 192 - كردارها سه حالت دارد امام سوم گويد شنيدم پدرم ميفرمود اعمال سه حالت دارند فرائض يعنى اعمالى كه از جانب خدا بطور حتم معين شده ، فضائل يعنى كارهاى خوب كه انجام آنها نيك است ولى حتمى نيست ، گناهان كه مورد غدقن است و نبايد انجام داد اما اعمال واجبه مطابق فرمان خدا است و مورد پسند اوست و به حكم الهى و تقدير و خواست او است و خدا آنها را دانسته اما فضائل بفرمان خدا نيست و گر نه ترك آنها روا نبود ولى پسند خداست و به حكم الهى و خواست اوست و آنها را دانسته و اما گناهان بدستور خدا نيست و بسند خدا هم نيست ولى در اثر حكم خدا و بتقدير و خواست اوست و خدا آنها را دانسته و سپس بر آنها گناهكاران را عقوبت مىكند و كيفر آنها را ميدهد . شرح فرائض جمع فريضه است و مقصود از آن واجباتست كه شخص مكلف بايد آنها را انجام دهد و فرمان خدا در آنها صادر شده . فضائل جمع فضيلت است و آن اعماليست كه داراى مصلحت باشد