خود نمىبندد . هفت سال پيش از آنكه اين مردم خداوند را عبادت كنند ، براى او نماز مىگزاردم . ذهبى در تلخيص المستدرك نتوانسته است مضمون اين حديث را تحمل كند و گفته است مضمون اين حديث به شرطى كه شيخين آن را بپذيرند صحيح است . حتى لحاظ يكى از اين دو تن در اين روايت كافى است و گرنه اين حديث درست نبوده و باطل است . و ابن مداينى عباد را تضعيف كرده است . نگارنده گويد : تضعيف اين حديث از سوى ذهبى تنها به خاطر مضمون آن است و به همين خاطر نظر ذهبى آن است كه حتى ذكر يكى از آن دو تن ( صاحبان صحاح ) نيز در صدق روايت كافى است . اما دربارهء عباد ( راوى اين حديث ) ابن حبان وى را در كتاب تهذيب التهذيب جزو ثقات برشمرده و گفته است : ابن مداينى دربارهء عباد مىگويد او ضعيف الحديث است . از اين بيان روشن مىشود كه عباد در نزد ابن مداينى ضعف حديث داشته است ، نه ضعف در خودش . و شايد او حديثش را ، مانند همين حديث ، صواب و درست نمىپنداشته است . و آنچه در تهذيب التهذيب از ابن حنبل نقل شده است كه وى به خاطر گفتهء على ( ع ) كه فرمود : منم صديق اكبر مورد ضرب قرار گرفت ، ما را به توجه در اين نكته راهنمايى مىكند . ذهبى گويد اين حديث را منكر خوانده و پيداست كه اين‌گونه داورى فقط به خاطر مضمون حديث است ، نه ضعف سند آن . حاكم در مستدرك از شعيب بن صفوان ، از اجلح ، از سلمة بن كهيل عن حبة بن جوين ، از على ( ع ) نقل مىكند كه فرمود : هفت سال پيش از آنكه اين امت خداوند را ستايش كنند من با پيامبر خدا ، او را مىپرستيديم . ذهبى در مستدرك نوشته است : اين حديث باطل است . زيرا از لحظه‌اى كه به پيامبر وحى شد ، خديجه و ابو بكر و بلال و زيد با على چند ساعت قبل و يا بعد از او اسلام آوردند و اينان در كنار پيامبر ، خداوند را پرستش مىكرده‌اند . بنابراين هفت سالى كه در اينجا ذكر شده است ، درست درنمىآيد . و شايد اين خطا از بد شنيدن راوى حاصل شده باشد . يعنى امير المؤمنين ( ع ) گفته است : هفت ساله بوده‌ام كه خداى را عبادت مىكردم . ولى راوى اين گفته را خوب ضبط نكرده است . از طرفى حبة ، شيعى و ضعيف است . و او را جوزجانى و دارقطنى تضعيف كرده‌اند و اين دو بر شعيب و اجلح نيز نظر دارند . سخن ذهبى ملخصا نقل شد . وى در اينجا بر بطلان اين روايت جزم كرده است و اگر گفتهء ذهبى صحيح باشد كه عدهء كمى پيش از هفت سال اسلام آورده باشند بايد گفتهء آن حضرت را كه فرمود : پيش از آنكه كسى از اين امت خداوند را بپرستد ، مجاز تلقى شود ، تا بدين وسيله بتوان بين احاديث جمع كرد . در اين صورت پيش از على ، يك يا دو سه تن خداوند را عبادت كرده‌اند . اما سخن ذهبى كه گويد : چند ساعت قبل يا بعد از على ، چنان‌كه از مطالب گذشته دانسته شد ، دور از اثبات است . اما ايراد قدح بر حبة و تضعيف او تنها به خاطر آن