ج . شيوهء بيانى قرآن در كنار آيات و روايات ، شيوهء بيان قرآن نيز ، دليل ديگرى بر تفسير قرآن به قرآن است ، چرا كه قرآن همانند قوانين اساسى در يك جا ، مطلبى را به طور عام ، مطلق ، مجمل و . . . بيان مىكند ، و در جاى ديگر به شرح و بسط و بيان خاص و قيد آن مىپردازد . اين شيوهء بيان در آيات زيادى از قرآن به چشم مىخورد به ويژه در قصص قرآنى ؛ مثلا داستان حضرت موسى عليه السّلام بيش از نوزده بار تكرار شده است ، و اگر بخواهيم از زندگى آن حضرت به طور كامل آگاه شويم نمىتوانيم به يك مورد از آيات مربوط به داستان آن پيامبر عليه السّلام اكتفا كنيم . بلكه بايد تمام آيات مربوط به سرگذشت حضرت موسى عليه السّلام را ضميمه كنيم تا نتيجهء صحيحى به دست آوريم . پيشينهء تفسير قرآن به قرآن اين روش تفسيرى از زمان ائمه عليهم السّلام بوده است و از روايات به دست مىآيد كه امامان معصوم عليهم السّلام به وسيلهء آيات قرآن از برخى آيات ديگر رفع ابهام نموده‌اند ؛ مثلا در مورد نماز مسافر كه واجب است شكسته باشد امام عليه السّلام دليل مىآورند به آيه شريفهء : وَ إِذا ضَرَبْتُمْ فِي الْأَرْضِ فَلَيْسَ عَلَيْكُمْ جُناحٌ أَنْ تَقْصُرُوا مِنَ الصَّلاةِ ؛ « 1 » يعنى اگر مسافر شديد واجب است كه نمازهاى [ چهار ركعتى ] را 2 ركعت ( شكسته ) بخوانيد . از امام صادق عليه السّلام سؤال كردند : شما چطور وجوب را از اين آيه استفاده مىكنيد ؟ و حال آن كه « فليس عليكم جناح » دلالت دارد بر اين كه نماز قصر اشكال ندارد و جائز است ، نه اين كه واجب است . آن حضرت عليه السّلام به آيهء 158 سورهء بقره كه مىفرمايد : إِنَّ الصَّفا وَ الْمَرْوَةَ مِنْ شَعائِرِ اللَّهِ فَمَنْ حَجَّ الْبَيْتَ أَوِ اعْتَمَرَ فَلا جُناحَ عَلَيْهِ أَنْ يَطَّوَّفَ بِهِما استناد مىكنند در اين آيه از كلمهء « جناح » استفاده شده ، ولى مراد از آن وجوب است و اين مورد اتفاق مسلمانان است . امام صادق عليه السّلام مىفرمايد : همانطور كه از « لا جناح » وجوب استفاده مىكنيد ، فليس عليكم جناح نيز دلالت بر

--> ( 1 ) نساء / 101 .