همان به دست آورد و اگر ممكن نشد از ديگر منابع استفاده شود . » « 1 » علامه طباطبايى رحمه اللّه در اين باره مىنويسد : « قرآن خود گوياى مفاهيم و معارف خود مىباشد و براى فهم و درك آيات بهترين راه خود قرآن است . و ما براى فهم آيات ممكن است يكى از اين سه شيوه را برگزينيم : الف . از مقدمات علمى و فلسفى براى فهم قرآن استفاده كنيم و مطالب علمى را بر قرآن تحميل نماييم به گونه‌اى كه بگوييم قرآن اين ديدگاه را دارد . ب . با استفاده از روايات به تفسير آيات قرآن بپردازيم . ج . با استفاده از خود قرآن آيات را تفسير كنيم ، بدين معنا كه با تدبر و دقت در آيات ديگر مفاهيم و مصاديق آيه‌اى را روش مىكنيم . شيوهء نخست « تطبيق » است ، نه تفسير و در نهايت نيز منجر به « تفسير به رأى » خواهد شد . شيوهء دوم يعنى تفسير روائى نيز با ضعف و مشكل رو به رو است ، چرا كه برخى از روايات جعلى ، يا معروف به اسراييليات هستند كه نمىتوان به آنها اعتماد نمود و براى يافتن حقايق قرآنى از آنها بهره جست . در نتيجه شيوهء سوم ، بهترين روش براى تفسير قرآن است ، و پيامبر اكرم صلّى اللّه عليه و آله و سلّم و ائمهء اطهار عليهم السّلام نيز طبق همين شيوه قرآن را تفسير مىكردند . « 2 » محمد امين مالكى شنقيطى نيز مىنويسد : « بيان القرآن بالقرآن لاجماع العلماء على انّ اشرف انواع التفسير و اجلّها تفسير كتاب اللّه بكتاب اللّه اذ لا احد اعلم بمعنى كلام اللّه - جلّ و علا - من اللّه - جلّ و علا . - » « 3 » شيوهء صحيح تفسير قرآن ، تفسير و كشف آيات قرآن به وسيلهء خود قرآن است ، چرا كه تمام دانشمندان برآنند كه شريف‌ترين و بهترين انواع تفسير كتاب الهى استفاده از خود قرآن است ، زيرا هيچ كس آگاه‌تر به مفاهيم كلام الهى از خداوند متعال نيست .

--> ( 1 ) تفسير القرآن العظيم ، ج 1 / مقدمه كتاب و ر . ك ، الاتقان ، ج 2 / ص 557 . ( 2 ) علامه طباطبايى ( ره ) ، قرآن در اسلام ، ص 87 ؛ الميزان ، ج 1 / 11 . لازم به يادآورى است كه ايشان در مقدمهء الميزان از سه شيوهء فوق ، تنها دو شيوه را بيان كرده‌اند . ( 3 ) محمد امين مالكى ، اضواء البيان فى ايضاح القرآن بالقرآن ، ج 1 / 30 .