حسين علوى مهر
327
روشها و گرايشهاى تفسيرى ( فارسى )
اين مكتب نيز در نهايت شناخت تازهاى از خود انسانها كه خداوند در طى اضطرابها و اميدهايى كه در زندگى ما رخ مىنمايند به ما ارزانى مىدارد . الهيات كه به حوزه خودى و استعلا و تعالى مىپردازد هيچ نقطهء تماسى با علم كه اشياء بىجان را در جهان خارج بدون التزام و اشتغال خاطر و درگير شدن قلبى و عاطفى دانشمند مىپژوهد ندارد . دانشمندانى ؛ مانند ژان - پل سارتر « 1 » ( 1905 - 1980 م ) و آلبر كامو « 2 » ( 1913 - 1960 م ) در متون ادبى خود ، مارتين هايدگر « 3 » ( 1889 - 1967 م ) و ياسپرس « 4 » در متون فلسفى ، و بوبر « 5 » و بوتمان « 6 » در متن سنن دينى ، از طرفداران ديدگاه فوق مىباشند . توازن علم و دين ديدگاه ديگرى كه در ميان دانشمندان دينى و نيز دانشمندان مغرب زمين وجود دارد ، توافق و سازگارى علم و دين است ، سير تاريخى - چنان كه در بحث پيشينهء تفسير علمى قرآن كريم بيان شد ، و اين كه ، قرآن كريم به عنوان يك منبع دينى از صدر اسلام و نيز در عصر ائمهء اطهار عليهم السّلام مطرح بوده است - رازها و پردههايى از اسرار قرآن برداشته شده و به برخى مسائل علمى آن نيز اشاراتى رفته است . اين ديدگاه برخاسته از روح تعاليم اسلامى است ، كه در قرآن و روايات ريشهء عميق دارد . شواهد و قرائن شواهد و قرائن دينى بر توازن علم و دين فراوان است كه برخى از آنها عبارتند از : 1 . اهميت قرآن به علم و دانش ؛ به ويژه در نخستين آيات نازل شده از سورهء علق كه مىفرمايد : الَّذِي عَلَّمَ بِالْقَلَمِ * عَلَّمَ الْإِنْسانَ ما لَمْ يَعْلَمْ ؛ خدايى كه با قلم به انسان دانش
--> ( 1 ) ژان پل سارتر ، فيلسوف ، نمايشنامه نويس ، رمان نويس ، و روزنامهنگار فرانسوى . ( 2 ) آلبر كامو ( 1913 - 1960 م ) روزنامه نگار ، نويسنده و داستان نويس فرانسوى . ( 3 ) مارتين هايدگر ( 1889 - 1967 م ) فيلسوف آلمانى . ( 4 ) كارل ياسپرس ( 1883 - 1969 م ) فيلسوف آلمانى . ( 5 ) مارتين بوبر ( 1878 - 1965 م ) MartinBuber ، فيلسوف و متكلم يهودى ، متولد وين . ( 6 ) رودولف بولتمان ؟ 1884 ميلادى ، متكلم آلمانى .