حسين علوى مهر

310

روشها و گرايشهاى تفسيرى ( فارسى )

مصارع الاستبعاد » و شيخ محمد عبده ( م 1325 ق ) و شاگردش ، رشيد رضا در تفسير « المنار » مىباشند . ديدگاه‌ها مفسران دربارهء تفسير علمى قرآن ديدگاه‌هاى مختلفى دارند ؛ برخى موافق ، برخى مخالف و برخى ديگر قائل به تفصيل شده‌اند : الف . موافقان تفسير علمى موافقان تفسير علمى بر دو گروه هستند : 1 . علم زدگان : برخى بر اين باورند كه قرآن كريم دربردارنده تمام علوم و نيازمندىهاى فردى و اجتماعى ، و دنيوى و اخروى مىباشد . 2 . علم يافتگان : اين گروه معتقدند كه اگر چه گويندهء قرآن كريم آگاه به تمام اسرار هستى و تمام علوم است ، اما در كلام خود به قدر ضرورت تنها به برخى مطالب علمى اشارت نموده است . ب . منكران تفسير علمى در نتيجه مىتوان ديدگاه‌ها را دربارهء تفسير علمى قرآن كريم ، به سه دسته تقسيم كرد : 1 . علم زدگان 2 . علم يافتگان 3 . منكران . اول : علم زدگان ( موافقان افراطى ) اين ديدگاه معتقد است كه قرآن كريم تمام علوم را در بردارد و به هر علمى اشارتى نموده است و هر چه بيش‌تر به مفاهيم بلند قرآن و اسرار آن دست يابيم ، علمى بودن قرآن كريم را بيش‌تر متوجه مىشويم . بسيارى از دانشمندان از اين ديدگاه استقبال كرده و تلاش فراوان نموده‌اند تا قرآن كريم را كتابى كاملا علمى جلوه دهند ، اين افراد هرگاه در قرآن واژه‌اى شبيه ، يا هم نام و يا هم مفهوم يكى از علوم يا مسائل آن يافته‌اند ، آن را بر همان علم منطبق نموده‌اند ؛