صبحي الصالح ( مترجم : محمد مجتهد شبسترى )

87

مباحث في علوم القرآن ( پژوهشهائى درباره قرآن و وحى ) ( فارسى )

قرآن در مورد ديگرى اين حقيقت را به پيامبر يادآورى مىكرد كه تكذيب و طعن كافران متوجه شخص او نيست ، بلكه آنها اساس وحى و نبوت را تكذيب مىكند و اين قبيل اشخاص در برابر همهء پيامبران ، در همهء اعصار و در ميان همهء نسلها وجود داشته‌اند : قَدْ نَعْلَمُ إِنَّهُ لَيَحْزُنُكَ الَّذِي يَقُولُونَ فَإِنَّهُمْ لا يُكَذِّبُونَكَ وَ لكِنَّ الظَّالِمِينَ بِآياتِ اللَّهِ يَجْحَدُونَ ( الانعام : 33 ) ما ميدانيم كه آنچه انان ميگويند ترا غمگين ميسازد ، آنها شخص ترا تكذيب نميكنند بلكه ( مسأله اينست ) كه ستمكاران هميشه آيات خدا را انكار و تكذيب ميكنند . « حافظ بن كثير » در تفسير اين آيه مىگويد : « خداوند پيامبرش را به علت تكذيب و مخالفت قومش دلدارى مىدهد و ميفرمايد : ميدانيم كه آنچه آنان ميگويند ترا غمگين ميسازد . همانطور كه در آيات ديگر ميگويد : نفس تو براى كافران و منكران ، دستخوش تأسف و حسرت نگردد و نزديك است كه تو از شدت اين ناراحتى كه چرا آنان ايمان نمىآورند جان خود را از دست دهى . خداوند ميفرمايد ما همهء اينها را به خوبى ميدانيم . هم انكار و تكذيب آنها را و هم غم و حسرت تو را و در اين صورت چرا بايد ناراحت باشى ؟ 17 در آيهء ديگر ، طور ديگرى پيامبر را دلدارى مىدهد و مىفرمايد : آنان شخص ترا تكذيب نمىكنند بلكه ( مسأله اين است ) كه ستمكاران هميشه آيات خدا را انكار و تكذيب مىكنند . يعنى آنها نميگويند كه تو دروغگو هستى بلكه آنان در برابر حق عناد و مقاومت مىكنند » 18 . حكمت عمده‌اى كه از آوردن اخبار و سرگذشتهاى پيامبران در قرآن منظور بوده همين بوده كه در خلال آن ، اين آيات دلدارى دهنده نازل گردد .