صبحي الصالح ( مترجم : محمد مجتهد شبسترى )

13

مباحث في علوم القرآن ( پژوهشهائى درباره قرآن و وحى ) ( فارسى )

بسم اللّه الرحمن الرحيم گفتار مؤلف براى چاپ هفتم چاپ اول اين كتاب در سال 1958 منتشر شد ، خوانندگان ما در اين كتاب به بررسىهائى دست مىيافتند كه عبارت بود از يك سلسله سخنرانيهاى دانشگاهى كه درباره دقيق‌ترين موضوعات و مطالب مربوط به قرآن ايراد شده بود آن هم با يك روش ساده علمى كه در عين راضى ساختن ذوق دانشجويان و اهل تحقيق ، از سطح فهم متوسط اهل مطالعه نيز خيلى دور نبود . به همين جهت جاى تعجب نبود كه اين كتاب هم از طرف ناشران كتب اسلامى مورد استقبال واقع شد و هم از طرف مؤسسات علمى دينى و ادبى . اين كتاب گاهى با انگيزهء دينى و گاهى با انگيزه علمى و در بعضى از موارد با هر دو انگيزه بارها منتشر گرديد . محتواى چاپ اول اين كتاب فقط يك سلسله درس‌هاى دانشگاهى بود كه در مدت دو سال براى دانشجويان رشته زبان عربى در دانشكده ادبيات دانشگاه دمشق گفته شده بود و من هنگام تدريس اين دروس غرضى بيش از اين نداشتم كه در دروس عملى مربوط به تفسير ، يك سلسله مطالب كليدى را در اختيار دانشجويان اين رشته قرار بدهم . به همين جهت در مقدمه مختصرى كه بر چاپ اول كتاب نوشتم تصريح كردم كه من در بيان اين « بررسيها » راه آسان گوئى و اختصار را برگزيده‌ام نه راه به عمق مطالب رفتن و تفصيل را . همانطور كه در آنجا تصريح كردم كه كار من بيش از اين نيست كه علوم زيادى را كه در رابطه با قرآن وجود دارد به توضيح برشمرم و مطالب و موضوعات اين علوم را به اذهان طالبان فرهنگ عربى اسلامى كه اهل بررسى ميباشند نزديك سازم . ولى چاپ فعلى اين كتاب ويژگى ديگرى دارد و علاوه بر اينكه بر هر مبحث آن مطالبى اضافه شده ، گوئى خود هر مبحث نسبت به مباحث چاپ اول تازگى دارد . در اين چاپ در بيان عبارات روش دقيقترى برگزيده‌ام تا معنى را واضحتر و كاملتر برسانم . در بخش بندى بررسىها روشى را پيش گرفته‌ام كه اميدوارم براى خوانندگان تازگى داشته باشد بدينطريق كه ، مجموع كتاب را به چهار