[ باب اول ] فصل اول در بيان اصل اول ( 22 ) و آن جهلست بمعرفت نفس كه او حقيقت آدميست ، و بناى ايمان باخرت و معرفت حشر و نشر ارواح و اجساد بمعرفت دلست ، و اكثر آدميان از آن غافلند . و اين معظم‌ترين اسباب شقاوت و ناكامى عقباست كه اكثر خلق را فرو گرفته در دنيا ، چه هر كه معرفت نفس حاصل نكرده خداى را نشناسد ، كه " من عرف نفسه فقد عرف ربه " ، و هر كه خداى را نشناسد با دواب و انعام برابر باشد ، " أُولئِكَ كَالْأَنْعامِ بَلْ هُمْ أَضَلُّ " . چنين كسان كور دل در روز آخر محشور گردند ، " صُمٌّ بُكْمٌ عُمْيٌ فَهُمْ لا يَرْجِعُونَ " و حق تعالى در حق ايشان گويد " نَسُوا اللَّهَ فَأَنْساهُمْ أَنْفُسَهُمْ " . و اين بمنزله عكس نقيض " من عرف نفسه فقد عرف ربه " است ، چه هر گاه فراموشى خدا سبب فراموشى نفس است ، تذكر نفس موجب تذكر رب خواهد بود ، و