برخى صاحب‌نظران مرگ مشكوك او را به جاسوسان مأمون نسبت داده‌اند . جانشينان طاهر ضمن اعلام اطاعت كامل از خليفه عباسى همچنان منشور امارت خراسان را از خليفه داشتند . حكومت طاهريان از 206 تا 259 ه . ق ادامه داشت . آنان نخستين دودمان ايرانى هستند كه پس از ورود اسلام به ايران ، حكومت نيمه‌مستقلى در شرق قلمرو اسلامى تشكيل دادند . « 1 » ارتباط اين سلسله با حجاز از آنجا آغاز شد كه آنان افزون بر اداره بخش عظيمى از قلمرو شرق خلافت به مركزيت نيشابور ، عهده‌دار مناصبى از سوى خلفاى عباسى در حجاز شدند . « 2 » منصب « عمل الحرمين » از آن جمله است كه منصبى تشريفاتى - سياسى بود « 3 » و متصدى آن از ميان اميران بانفوذ انتخاب مىشد و هنگام خطبه خواندن در مكه ، نامش همراه خليفه ذكر مىشد . در موسم حج نيز عَلَمى براى وى نصب مىگشت . در مقابل ، او موظف بود مالياتى معين به دستگاه خلافت بپردازد و امنيت مكه در موسم حج و كاروان‌هاى حجاج را تأمين كند . « 4 » صاحب اين منصب افزون بر آنكه عامل راه مكه بود ، مسؤليت اعمال ايام حج را نيز بر عهده داشت . طاهريان و منصب عمل الحرمين طاهريان از سال 237 تا 253 ه . ق منصب عمل الحرمين را بر عهده داشتند . محمد بن عبدالله بن طاهر چندسالى عهده‌دار منصب يادشده بود . « 5 » با درگذشت وى

--> ( 1 ) . ر . ك : تاريخ ايران ازآغاز تا انقراض سلسله قاجار ، صص 113 - 190 ؛ تاريخ ايران در قرون نخستين اسلامى ، ج 1 ، صص 100 - 103 . ( 2 ) . تاريخ طبرى ، ج 9 ، ص 258 ؛ طبقات ناصرى ، ج 1 ، ص 195 . ( 3 ) . در واقع ، عهده داران اين منصب تنها در مقام گماشتگان خليفه و به طور تشريفاتى ، عهده‌دار اين منصب بودند ، در حالى كه ناظر اصلى ، خود خليفه بود و خطبه به نام وى خوانده مىشد . ( 4 ) . تاريخ طبرى ، ج 14 ، صص 6072 و 6120 . ( 5 ) . همان .