محمود سامانى

154

مناسبات ايرانيان با حجاز در دوره هاى مختلف تاريخ اسلامى ( فارسى )

برخى اميران تيمورى به دست آنان به قتل رسيدند . « 1 » در شمال غرب ايران نيز تركمانان آق قويونلوها براى آنان دردسرساز شده بودند . « 2 » سلطان حسين از ديگر اميران تيمورى بود كه حدود 38 سال سلطنت كرد و در سال‌هاى آخر عمر در حالى كه بيمار بود ، با منازعات و شورش‌هاى بيپايان پسران متعدد خود و تهاجم‌هاى شيبكخان ازبك روبه‌رو شد . پس از مرگ وى در سال 911 ه . ق ، فرزندش ، بديع‌الزمان عهده‌دار حكومت تيمورى شد . سر انجام با پناهنده شدن وى در سال 916 ه . ق به شاه اسماعيل ، ( 907 - 930 ه . ق ) مؤسس سلسله صفويه « 3 » و نيز پناهنده شدن محمد زمان ميرزا ، آخرين شاه‌زاده تيمورى به دربار ظهيرالدين بابر تيمورى ، مؤسس دولت بابريان ( گوركانيان يا مغولان كبير ) در هند ( سال 933 ه . ق ) ، سلسله تيموريان منقرض شد . البته دولت بابريان كه منسوب به تيموريان بود و با هويتى متمايز از آنان شناخته مىشوند ، چند قرن در هند دوام آورد . « 4 » ب ) ارتباط تيموريان با حجاز تيموريان براى بهرهبردارى سياسى و اجتماعى و اقتصادى از ظرفيت بالاى حج به آن توجه نشان دادند . مؤسس اين سلسله ، مدعى خلافت بر مسلمانان بود . او ، خود را احياكننده اسلام در سده هشتم مىدانست « 5 » و نبردهايش را با عنوان جهاد انجام مىداد . « 6 » تيمور كه سلاطين مماليك مصر را غلام و غلام‌زاده‌اى بيش

--> ( 1 ) . تاريخ ادبيات در ايران ، ج 4 ، ص 527 ؛ تاريخ ايران از آغاز تا انقراض سلسله قاجاريه ، متن‌تاريخ مفصل ، ص 649 . ( 2 ) . ر . ك : تاريخ ادبيات در ايران ، ج 4 ، ص 9 ؛ تاريخ ايران از زمان باستان تا امروز ، ص 237 . ( 3 ) . زبدة التواريخ ، ج 1 ، صص 49 - 7 - 50 ؛ روضة الصفاء ، ج 3 ، ص 42 . ( 4 ) . تاريخ اجتماعى ايران ، ج 2 ، ص 373 ؛ تاريخ ادبيات در ايران ، ج 5 ، بخش 1 ، ص 47 . ( 5 ) . تزوكات تيمورى ، صص 178 - 180 . ( 6 ) . ظفرنامه شامى ، صص 171 و 269 .