طبرسى در تفسير آيهء جمعه از ابن‌سيرين ، به نقل از « مجمع البيان » « 1 » استناد كرده و تأييد مىكند كه : « رسول اسلام هنگامى كه هجرت كرد ، وارد قبا شد و در ( ميان ) بنوعمروبن عوف منزل گرفت . آن روز كه وارد قبا شد ، روز دوشنبه دوازده ربيع‌الأوّل بود . پس دوشنبه ، سه شنبه ، چهارشنبه و پنج‌شنبه را در قبا گذراند و مسجدى برايشان ساخت . سپس روز جمعه آنجا را ترك و به قصد مدينه حركت كرد . در ( ميان ) بنوسالم‌بن عوف ، در بطن وادى ، كه در آن روز محلّى را به مسجد اختصاص داده بودند ، وقت نماز جمعه رسيد و رسول گرامى نماز جمعه را خواند و اين اوّلين جمعه‌اى بود كه رسول اسلام برگزار فرمود و خطبه خواند و آن هم اوّلين خطبه‌اى بود كه در مدينه خواند . . . » . 8 - دشتكى مىنويسد : « آن سرور ، روز جمعه بود كه از قبا بيرون رفت تا به شهر مدينه در رود و بر شتر سوار مىرفت . چون به ( قبيلهء ) بنىسالم‌بن عوف رسيد ، وقت نماز جمعه درآمد . در بطن وادىِ رانونا خطبه‌اى در غايت فصاحت و بلاغت بخواند و مردم را بر تقوى و پرهيزگارى و نيكويى تحريص نمود و نماز جمعه بگزارد و آن ، اوّل خطبه و جمعه‌اى بود كه حضرت خواند و برگزارد . « 2 » 9 - بيهقى در « دلائل النّبوّه » ( ج 1 ) ، فصل « مسجد الرّسول » مىنويسد : « آنگاه پيامبر روز جمعه سوار شدند و بر قبيلهء بنىسالم عبور فرمودند و ميان ايشان نماز جمعه گزاردند و اين نخستين نماز جمعه بود كه در مدينه گزارده آمد و قبلهء ايشان همچنان بيت‌المقدس بود . » « 3 » و به همين‌سان ، گفته‌ها و آورده‌هاى ابن‌اسحاق در « السيرة النّبويه » و ابن‌كثير در

--> ( 1 ) . جزء 28 ، ص 72 ، چاپ دارالفكر ، 1954 م . ( 2 ) . الأحباب في سيرة النّبىّ . ( 3 ) . همچنين نك : نويرى « نهاية الارب » ، جزء 16 ، ص 341 ، چاپ دارالكتب ، مصر ، 1949 م .