قوچان ناصرى « قوچان ناصرى » كه « محمد ناصرخان شجاع الدوله » بعد از خراب شدن « قوچان كهنه » « 1 » به زلزله ، در تاريخ 1309 در اين مكان حاليه « 2 » ساخته است ، شهرى است خيلى بزرگ نسبت به شهرهاى ايران ، الا [ اينكه به سبك ] فرنگ ساخته شده است ، خيابان‌هاى متعدد ، چهار خيابان به وضع‌هاى خيلى خوب ، دو طرف خيابانها جوى آب كوچكى ، بعضى جاها هم به ندرت درخت بيد كاشته‌اند ، ميدانى دارد كه وسط شهر است ، بسيار آبادتر از ساير خيابانها است ، شهر تقريباً طولانى اتفاق افتاده « 3 » است ، طول آن از طرف مشرق به طرف مغرب است ، از « مشهد مقدس » تا « قوچان » كه ديده شد ، مىتوان گفت يك جلگه است ، به جهت اين كه كوهى فاصله ندارد ، چند تپهء مختصر دارد كه خود اهالى آنجا « طاس تپه‌ها » مىگويند ، همه جا عرض اين جلگه از هشت فرسخ هست الى چهار فرسخ ، هر چه نزديك‌تر به « قوچان » مىآيد راه به طرف كوه مشرقى نزديك‌تر مىشود ، تا اين كه خود شهر « قوچان » تقريباً دامن كوه است . اما كوه‌هاى اينجا اغلب بلكه همه خاكى است ، به اين جهت است ، كه ديمهء « 4 » « قوچان » خوب عمل مىكند ، و به همين جهت است كه راه شوسه‌اى هم كه مرحوم « حاجىابوالقاسم ملك التجار اصفهانى » ساخته است ، خيلى گِل‌ولاى مىشود ، و الا راهى كه در دامن كوه است ، بايد خود ريگزار باشد و خوب باشد ، به هر حال « جلگهء مشهد » به اين تقريب خيلى طولانى « جلگه‌اى » است ، مثلًا از « جلال‌آباد » كه دامن كوه « كرهاب » است تا « قوچان » ، يك جلگه محسوب مىشود ، در « مشهد » هوا خيلى خوب بود ، اما از « جعفرآباد » به سمت « قوچان » ، اين جا همه جا يك گِرِه

--> ( 1 ) - قوچان كهنه در فاصلهء دوازده هزار گزى شهر فعلى بوده كه به علت زلزله شديد در سال‌هاى 1311 و 1312 قمرى ويران و حدود ده هزار نفر كشته شدند ، سپس در سال 1313 قمرى ، محمد ناصر خان شجاع الدوله ، اراضى شهر فعلى را رايگان به مردم داد و شهر جديد بنا گرديد . و چون اراضى اين شهر را ناصر الدوله واگذار كرده لذا قوچان ناصرى هم ناميده شده است . تاريخ متن ظاهراً درست نيست . ( 2 ) - مكان كنونى . ( 3 ) - واقع شده . ( 4 ) - زراعت ديم .