امامزاده هاشم يك‌شنبه بيست و دوم رمضان از رستم‌آباد به سمت امامزاده هاشم روانه شديم و حركت ما بين شمال و مشرق بود و راه اين منزل غالباً در دامنهء كوه بود . سفيدرود در سمت يمين بود و راه در يسار و اشجار جنگلى به نحوى سطل جبال را محيط شده بودند كه مطلقا مساحت كوه نمودار نبود و از انبوهى درختان اخضر چون باغ مشجّر به نظر مىآمدند و از گردنهء سفيد كَتَله به آن طرف راه مُسطّح مىشود و خاك گردنه سفيد است . يك فرسنگ كه رفتيم به نقل‌بَرْ رسيديم . در دو طرف جاده راهدار خانه ساخته بودند كه در يمين و يسار دو اطاق داشت و سقف آن را چوب بست كرده بودند . ما بين دو اطاق ، معبر عابرين و مترددين است و يك فرسنگ به امامزاده مانده ، رودخانهء چندى جارى است كه بزرگ آنها را سياه‌رود مىگويند . آب تندى دارد . حاجى ملا رفيع پلى از وجوهات خزانهء دولت و از ثلث مرحوم حاجى ابوالقاسم يزدى بر روى رودخانه سياه‌رود ساخته است كه بسيار به كار عابرين مىآيد . امروز هوا ابر بود و ترشح داشت ، صحرا و كوهستان‌ها هواى معطّر داشتند و فضاى معنبر ؛ پنج ساعت به غروب مانده به منزل رسيديم ، چادرها را كنار رودخانه در برابر سدّى كه از چوب ساخته‌اند برپا كرده بودند . چوب‌هاى اين سدّ را به شكل مثلث سه‌پايه ساخته‌اند . در خارج آب به هم وصل كرده آب‌بندانى كه در اين امر مهارت‌دارند به ميان آب زده نصب مىكنند و از شاخه‌هاى اشجار بر دو طرف آن مىگذارند كه محكم باشد . و اين سد براى اين است كه آب رودخانه را به بلوكات كهدُم و غيره برسانند و در فصل تابستان كه آب كم است يك ثلث آن داخل دريا مىشود و دو ثلث آن به زراعت بلوكات مىرود و در بهار كه آب آن بسيار است به دريا بيشتر مىريزد . و مسافت راه اين منزل سه فرسخ و نيم بود ؛ از يك فرسخى امامزاده تا رشت خيابان مسطح است و از شدت سبزى و خرمى و سفا و طراوت نظير جنات اربعه است . درختان توسعه كه نوعى از اشجار جنگلى است به ارتفاع بيست ذرع يا زيادتر در اين راه بسيار است و در كوهپايه‌ها هم اشجار بلوط مرتفع قوى فراوان است . بالجمله چون امشب ليلةالاحياء بود جناب حاجى ملاباقر واعظ ذكر مصيبت نمودند و حديث مبارك كسا را