الشيخ محمد رضا المظفر ( مترجم وشارح : على محمدى )

79

أصول الفقه ( شرح اصول فقه ) ( فارسى )

وضع تعينى اين هم ، نسبت به عصر معصومين عليهم السّلام ، بعد از پيامبر ، قطع به ثبوت آن داريم و شك نداريم كه در عصر امير المؤمنين عليه السّلام ، اين الفاظ ، در معانى شرعى حقيقت شده‌اند ؛ به دليل اينكه اين يك قانون مسلم است كه هرگاه لفظى ، نزد گروهى ، مدت زمانى طولانى در معنايى به كار برود ، مخصوصا اگر معنا ، معناى جديدى باشد ، كم‌كم وضع تعينى پيدا مىكند ( مثل بسيارى از اصطلاحاتى كه بعد از انقلاب اسلامى ، در ميان مردم ايران يا جهان رايج شد ) تا چه رسد به استعمال اين الفاظ در معانى شرعى كه مدت 23 سال ، مسلمين اين الفاظ را در معانى شرعى به كار برده بودند ؛ لذا بعيد است كه حقيقت نشده باشند . بر همين اساس ، هرگاه اين الفاظ در لسان معصومين به كار مىرود ، بر همين معانى شرعى حمل مىگردد . آرى ، حقيقت شدن اين الفاظ در اين معانى شرعى در عصر خود شارع ، مسلم نيست ؛ اگرچه احتمالش را مىدهيم ، بلكه ظن به اين امر داريم . ولى گمان ، فايده ندارد و بايد قطع پيدا كنيم تا بتوانيم حكم كنيم ؛ اما خوشبختانه اين ندانستن ، ضررى ندارد و بىاثر است به جهت اينكه : اولا مىگوييم نسبت به روايات نبوى ، آن مقدارى كه مورد ابتلاى ماست ، همان رواياتى است كه از طريق ائمهء اهل البيت عليهم السّلام به ما رسيده و از لسان آنها بيان شده و گفتيم كه هرگاه اين الفاظ در كلمات ائمهء معصومين عليهم السّلام به كار مىرود ، قطعا و جزما همين معانى شرعى اراده مىشود و لا شك فيه و نسبت به آيات قرآن هم خوشبختانه 98 % بلكه 100 % آنها همراه با قرائن است و از راه قرائن مىفهميم كه مراد ، معناى لغوى است ( مثل خُذْ مِنْ أَمْوالِهِمْ صَدَقَةً تُطَهِّرُهُمْ وَ تُزَكِّيهِمْ بِها وَ صَلِّ عَلَيْهِمْ إِنَّ صَلاتَكَ . . . ) يا مراد ، معناى جديد و شرعى است ( مثل أَقِيمُوا الصَّلاةَ وَ آتُوا الزَّكاةَ * كه اقامه و ايتاى مال ، عبادت است ، نه معناى لغوى ) . موردى نداريم كه اين الفاظ ، در قرآن ، بدون قرينه به كار رفته باشد تا ثمرهء بحث ، در آن موارد ظاهر گردد . پس اين نزاع ، فايدهء عملى ندارد . ثانيا جواب اصلى ، آن است كه بگوييم الفاظ و كلماتى كه در لسان شارع در معانى