خارج از بحث است . اختلاف مفهوم و منطوق فقط بايد به ايجاب و سلب باشد ولى خود موضوع ، در هر دو ، يكى است . اما بعض الشافعية گفته‌اند : در عام من وجه ، همان‌طورى كه مادهء افتراق از جانب موصوف داخل در بحث بود ، همچنين مادهء افتراق از جانب وصف هم داخل محل بحث است . و گفته‌اند : قضيهء مذكوره مفهومش آن است كه غير سائمه زكات ندارد ، خواه ابل باشد و خواه غنم ؛ و از همين جمله ثابت كرده‌اند كه پس ابل معلوفه زكات ندارد ( استدلالى هم دارند كه ميرزاى قمى در قوانين الاصول آورده است ) . اين سخن شافعيه باطل است چون ابل موضوع ديگرى است و غنم موضوع ديگر ؛ و جملهء « فى الغنم السائمة » متعرض ساير موضوعات نفيا يا اثباتا نيست . اقوال در مسئله پس از بيان اين مقدمهء طولانى ، حال مىپردازيم به بيان اقوال و نظريات در باب مفهوم وصف . مىفرمايد : گاهى به دليل خاص و قرائن مخصوص ثابت شده كه جملهء وصفى دلالت بر مفهوم دارد يعنى دلالت مىكند بر انتفاى حكم عند انتفاى وصف . مثل « مطل الغنى ظلم » كه قرينه‌اش تناسب حكم و موضوع است و در درس بعدى توضيح خواهيم داد . و گاهى به قرائن خاصى ثابت شده كه جملهء وصفى مفهوم ندارد . مثل مواردى كه وصف دارد ، در مورد غالب باشد يعنى وصف آمده براى بيان اكثر و اغلب افراد اين موضوع ولى حكم داير مدار اين وصف نيست وجودا و عدما تا مفهوم داشته باشد يعنى با نبود وصف ، حكم نابود مىشود ، مثل آيهء 23 از سورهء نساء . در اين آيه ، خداوند متعال ، زنانى را كه ازدواج با آنان حرام است ، بيان مىكند و آنها را دو دسته مىكند : 1 . محرمات نسبى . مثل : مادر ، خواهر ، عمه ، خاله و . . . 2 . محرمات سببى . مثل : مادر زن ، خواهرزن ، مادر رضاعى و . . . حال ، يكى از كسانى كه ازدواج با آنان حرام است ، عبارت است از : وَ رَبائِبُكُمُ اللَّاتِي فِي حُجُورِكُمْ مِنْ نِسائِكُمُ اللَّاتِي دَخَلْتُمْ بِهِنَّ .