فَلَيَعْلَمَنَّ اللَّهُ الَّذِينَ صَدَقُوا وَ لَيَعْلَمَنَّ الْكاذِبِينَ در علت و سبب امتحان فرموده آزمايش حق تعالى براى اينست كه ظاهرا بفرمايد كه چه كس در دعوى ايمان صادق و راستگو است و چه كس منافق و دروغگو است . ممكن است در اينجا اشكالى پيش آيد كه خدايى كه علمش به همه چيزها احاطه دارد البته ازلا و ابدا ميداند راستگو كى است و دروغگو كيانند و آزمايش براى كسى خواهد بود كه جاهل باشد بحقيقت حال و بامتحان خواهد بداند و تميز دهد بين راستگو و دروغگو اين است كه مفسرين از اين اعتراض پيش بينى نموده و جوابهايى داده‌اند . مثل اينكه بعضى فَلَيَعْلَمَنَّ اللَّهُ را به فليميزين اللَّه « 1 » و بعضى به فليزين اللَّه « 2 » و بعضى ديگر به فليظهرن اللَّه « 3 » تأويل نموده‌اند . فخر رازى در تفسير كبير راجع به آيه بيانى دارد كه براى وضوح اجمالى از آن را ترجمه مينمايم . پس از توجيهات مفسرين چنين گفته مفسرين گمان كرده‌اند اگر آيه حمل شود بر ظاهرش لازم آيد كه علم خدا حادث باشد نه قديم در صورتى كه خداى تعالى قبل از اختبار و بعد از آن تغييرى در علم او نخواهد گرديد پس چگونه ممكن است گفته شود امتحان مىكند تا بداند راستگو كى است و دروغگو كيانند ، پس از آن چنين گفته ميگويم آيه را حمل بر ظاهرش مينمائيم زيرا علم خدا صفتى است كه ظاهر مىگردد در آن هر چيزى كه واقع است بآنطورى كه واقع است مثل اينكه قبل از تكليف خدا ميدانسته كه زيد مثلا مطيع مىگردد و عمرو عاصى خواهد گرديد پس از آن موقع تكليف و اتيان عمل كه ميرسد ميداند كه زيد مطيع است و عمرو عاصى و بعد از انجام عمل ميداند كه زيد اطاعت نموده و عمرو عصيان كرده و علم

--> ( 1 ) تميز داده شود مؤمن از كافر . ( 2 ) يا خدا بشناساند مؤمن را از كافر . ( 3 ) تا اينكه خدا ظاهر گرداند راستگو را از دروغگو .