انجام همان صفتى است كه در نفس تو تمركز يافته و لو آنكه به صورت عبادت نمايد نيتى كه شرط عبادت ميدانند فقط گفتن قربة الى اللَّه نيست بلكه نيت همان چيزى است كه داعى بر عمل و محرك و مشوق نفس آدمى است كه او را بر عمل وا ميدارد . پس از اينجا توان پى برد كه خلوص وقتى تحقق خارجى پيدا مىكند كه دل و قلب آدمى از غير حق تعالى خالى گرديده و وجهه روح و روان او بسوى حق نگران گشته و تمام همّ او يكى شده كه در باره چنين كسى توان گفت اعمال و افعال او اعمّ از ارادى و غير ارادى حتى اعمال طبيعى وى از خوردن و خوابيدن تماما از عبادات محسوب ميگردد و چنين كسى على الدوام در طريق صعود الى اللَّه قدم مىزند و در هر آنى مقام بالاترى را احراز مينمايد تا اينكه حائز مقام قدس گردد . و شايد همين باشد مقصود از آن حديث مشهور كه فرموده « انما الاعمال بالنيات و انما لكل امرء ما نوى » « 1 » . از اين حديث شريف دو مطلب توان استخراج نمود يكى عمل وقتى صورت خارجى به خود ميگيرد و از اعمال نيك يا بد محسوب مىگردد كه با نيت توأم باشد و نفى عمل به لحاظ نفى نيت كه « لا عمل الا بنية » كه در احاديث ديگر از رسول اكرم صلى اللَّه عليه و آله و سلّم روايت مىكند كه آن نيز همين معنى را مىرساند ، زيرا كه اعمال خارجى ظهور و نمايش همانست كه در باطن انسان مركوز و تهيه گرديده و نيك و بد شدن عمل باعتبار نيك و بد بودن ما فى الضمير و سجيه عامل اوست . ديگر چيزى كه ميتوان از اين حديث شريف استخراج نمود اين است كه حضرتش ميخواهد ببشر بفهماند كه فائده و نتيجه عمل همان است كه محرك عمل و باعث برانگيختن قوى و حركت عضلات گرديده يعنى بر عمل مترتب نميگردد مگر آنچه را كه مقصود عامل از عمل بوده چنانچه در ذيل همين حديث فرموده ( فمن كان هجرته

--> ( 1 ) همين است و غير از اين نيست كه اعمال بنيات تحقق پذيرد و براى هر كسى است از عمل آنچه را كه در نيت داشته .