سميره مختار الليثي ( مترجم : محمد حاجى تقى )
331
جهاد الشيعة في العصر العباسي الأول ( جهاد شيعه در دوره اول عباسى ) ( فارسى )
رأس تعداد فراوانى از سپاه عباسى سخن مىگويد : « هنوز حسين يارانش را گرد نياورده بود كه خبر حركت سپاه عباسى را به سوى خود شنيد ، سپس با برادران و خدمتكارانش به قصد جنگ خارج شد . » « 1 » اصفهانى دربارهء كسانى كه در وقت علنى شدن قيام حسين به وى پيوستند ، مىگويد : « آنان گروهى از جوانان و موالى خود را فراخواندند ، پس 26 نفر از فرزندان على و ده نفر از حاجيان و چند تن از موالى جمع شدند . » « 2 » و « 3 » ازاينرو ، ياران حسين بن على قادر به مقاومت طولانى در برابر نيروهاى پرشمار و سرتاپا مسلح عباسى نبودند و عباسيان بعد از درگيرى محدود و كوتاهى به كشتن حسين و بيشتر يارانش ، موفق شدند . طبرى سپاه عباسى را اين گونه وصف مىكند : « محمد بن سليمان آمد ، درحالىكه نود مركب ، شامل اسب و استر پيش روى خويش داشت و خود بر شترى تنومند نشسته بود . پشت سر وى چهل سوار بر شتران جهازدار بودند و از پس آنان هم افرادى كه سوار بر الاغ بودند و پيادگان و ديگر سربازان آمدند . اينها به نظر بسيار آمدند و مردم پنداشتند كه به مراتب عدهشان فراوانتر است . » « 4 » [ يكى از عوامل شكست نهضت حسين بن على ( ع ) ] از عوامل شكست نهضت حسين بن على ، خوددارى بعضى از مردم مدينه از پيوستن به او و اتخاذ موضع خصمانه بعضى ديگر از آنان است . از روايت طبرى اين گونه به دست مىآيد كه عدهاى از مردم مدينه از اين امر راضى نبودند كه حسين مسجد پيامبر را مركز قيام خود قرار دهد ، بهويژه آنكه بعضى از ياران او حرمت اين مكان مقدس را حفظ نمىكردند . « 5 »
--> ( 1 ) . تاريخ طبرى ، ج 6 ، ص 414 . ( 2 ) . اصفهانى ، مقاتل الطالبيين ، ص 446 . ( 3 ) . شكى نيست كه پيوستن بندگان به قيام حسين بن على باعث ترس و هراس اربابانشان شد ؛ اربابانى كه از نهضت حسين بن على به سبب آزاد ساختن بردگانشان خشمگين بودند ، هرچند مىدانيم آزادى بندگان ، از اهداف نهضت حسين نبوده است . قدر مسلم اينكه طبقهء بندگان از عناصر جامعه عباسى بودهاند . ( 4 ) . تاريخ طبرى ، ج 6 ، ص 413 - 414 . ( 5 ) . طبرى روايت مىكند : « ياران حسين بن على در مسجد نبوى غذا مىخوردند و تهماندهء غذاى خود را در مسجد مىريختند . همچنين بعضى از ايشان به پردههاى مسجد دستبرد زدند كه اين رفتارها موجب تحريك احساسات مردم مدينه شد . » ( همان ، ص 413 )