خصمانه با اين تحركات برخورد كرد ، اما در خون‌ريزى و آزار و اذيت علويان ، زياده‌روى نكرد ، چون مىدانست كه خون علويان بهترين هيزم براى روشن شدن آتش نهضت‌هاى انقلابى شيعى است . طبع و منش مهدى پيوسته در سياست‌ها و تصميم‌گيرىهايش متجلّى بود . با تغيير خليفه و آمدن خليفه جديد ، اين جهت‌گيرىها هم تغيير كرد . خليفه بعد در مقايسه با مهدى شخصيت و بالطبع سياست‌هاى متفاوتى داشت . درواقع ، شخصيت و خلق و خوى هادى ، نوع رفتار او را با علويان و پيروانشان رقم مىزد و اين رفتار بود كه تا حد زيادى به شكل‌گيرى نهضت شيعى ديگرى در اين دوره منجر شد . موسى هادى شخصيتى غريب و درهم پيچيده داشت ؛ او بسيارى از رفتارهاى متناقض را در خود جمع كرده بود . سياست وى در مدت كوتاهى كه خلافت كرد ، تصويرى از اخلاق و ويژگى فردى وى بود . مسعودى ، موسى هادى را اين گونه وصف مىكند : « موسى سنگ‌دل و تندخوى و سرسخت و نيز اديب و ادب‌دوست و نيرومند و دلير و بخشنده بود . » « 1 » ابن طباطبا نيز وى را چنين وصف مىكند : « هادى مردى هوشيار ، غيور ، كريم ، آگاه و كاردان ، سخت‌گير ، پر دل و جرأت ، هوشيار و اهل عمل و با عزم و حزم بود . » « 2 » سيوطى از هادى چنين روايت مىكند كه ذهبى گفت : « شراب مىنوشيد و به سرگرمى مىپرداخت و سوار بر الاغى چابك مىشد و ابهّت خلافت را رعايت نمىكرد ، باوجوداين ، فردى فصيح بود و بر سخن گفتن توانايى داشت و اديب بودنش براى او هيبت و بزرگى به ارمغان مىآورد . او داراى جذبه و شهامت بود . » « 3 » ديگران هم درباره او گفته‌اند : هادى ، جبار و اولين كسى بود كه مردمان با شمشيرهاى برهنه و نيزه‌ها در برابرش حضور مىيافتند و خود ، كمان مىبست . كارگزارانش نيز در اين كار از او تبعيت كردند و در دورهء او سلاح زياد شد . به نظر مىرسد هادى به سبب آن‌كه بيشتر عمر خود را در غزوه‌ها و جنگ‌ها گذرانده بود ، صاحب اين صفات شده بود .

--> ( 1 ) . مسعودى ، مروج الذهب ، ج 3 ، ص 335 / ابن طباطبا ، الفخرى فى الآداب السلطانيه ، ص 171 . ( 2 ) . ابن طباطبا ، الفخرى فى الآداب السلطانيه ، ص 171 . ( 3 ) . سيوطى ، تاريخ الخلفاء ، ص 279 .