حسن بن على بن ابى طالب ، يكى ديگر از رهبران علوى ، برپا شد . اصفهانى اخبار اين قيام را در كتاب مقاتل الطالبيين خود به اختصار ياد كرده ، اما ديگر منابع تاريخى از ذكر آن غفلت ورزيده‌اند . « 1 » اين انقلابى علوى جديد ، يعنى على بن عباس ، بغداد را مركز تحركات شيعيان زيدى قرار داده بود . در حقيقت ، اين امر نشان‌دهندهء جرأت بالاى اين پيشواى علوى بود ؛ چرا كه او مىخواست در خانه و مركز دولت عباسى ، عليه آن قيام كند . ما شاهد قيام نفس زكيه در مدينه بوديم ؛ جايى كه بسيارى از علويان و ياران ايشان مىزيستند ، و نيز شاهد قيام ابراهيم در بصره بوديم ؛ جايى كه گروهى از شيعيان زيدى زندگى مىكردند ، هم‌چنين شاهد آمادگى عيسى بن زيد براى قيام در كوفه به عنوان اولين موطن شيعه بوديم . اما على بن عباس به بغداد آمد و پنهانى به نفع خود دعوت كرد . گروهى از شيعيان زيدى هم دعوت او را اجابت كردند كه اين امر نشان‌دهندهء گسترش محدوده دعوت زيدى تا قلب دولت عباسى يا پايتخت آن بود . به اعتقاد ما اين شيعيان زيدى به سبب سياست تسامح مهدى در آغاز خلافتش ، به بغداد كوچ كرده ، در آن‌جا سكنا گزيدند ؛ چرا كه مىدانيم منصور عباسى در انتخاب ساكنان پايتخت دقت مىورزيد . علاوه بر اين ، بغداد در دوره منصور شهرى تازه تأسيس بود و هنوز از لحاظ وسعت و جمعيت توسعه نيافته بود . « 2 » مهدى از كار على بن عباس آگاه شد و تصميم گرفت كه به اين حركت شيعى كه در ابتداى راه خود بود ، خاتمه دهد . بنابراين ، على بن عباس پيشواى علوى را دستگير و زندانى كرد . على در زندان بود تا اين‌كه حسن بن على ( كسى كه نهضت شيعى ديگرى را در دورهء خلافت هادى برپا كرد ) نزد مهدى ، شفيع او شد ، پس مهدى شفاعت وى را پذيرفت و على را آزاد كرد . اما مهدى براى رهايى كامل از دست على بن عباس ، به روش ديگرى روى آورد ، پس شربتى مسموم به على خورانيد كه در وى كارگر افتاد . او به سمت مدينه حركت كرد ، ولى پيوسته حالش وخيم‌تر مىشد ، و هنگامى كه به آن‌جا رسيد ،

--> ( 1 ) . اصفهانى ، مقاتل الطالبيين ، ص 267 . ( 2 ) . تاريخ طبرى ، ج 6 ، ص 266 / خطيب بغدادى ، تاريخ بغداد ، ج 17 ، ص 78 .