ادلّه و شبهات مخالفان رجعت مخالفان رجعت ، سعى كرده‌اند براى موضع خود ، ادلّه‌اى بياورند . شيخ حرّ عاملى ، شبهات آنان را به تفصيل نقل كرده و پاسخ داده است . « 1 » برخى از آنها صرفاً استبعاد « 2 » است و برخى ديگر ، استناد به ادلّهء نقلى و برخى ديگر ، ادّعاى نداشتن دليل بر اثبات رجعت ؛ امّا چنان كه پيش‌تر ملاحظه شد ، با وجود ادلّهء قرآنى بر وقوع رجعت ، نه جايى براى استبعاد وجود دارد و نه ادّعاى بى دليلى پذيرفتنى است . بنا بر اين ، تنها بايد ديد آيا دليلى بر نفى رجعت وجود دارد كه با ادلّهء اثبات رجعت ، تعارض كند يا نه . مهم‌ترين استدلال‌هاى مخالفان به شرح زير است : 1 . خداى متعال ، تقاضاى بازگشت عدّه‌اى را هنگام مرگ رد مىكند . چگونه مىتوان پذيرفت كه پس از مرگ باز گردند . قرآن كريم مىفرمايد : « حَتَّى إِذا جاءَ أَحَدَهُمُ الْمَوْتُ قالَ رَبِّ ارْجِعُونِ لَعَلِّي أَعْمَلُ صالِحاً فِيما تَرَكْتُ كَلَّا إِنَّها كَلِمَةٌ هُوَ قائِلُها وَ مِنْ وَرائِهِمْ بَرْزَخٌ إِلى يَوْمِ يُبْعَثُونَ . « 3 » چون مرگ به يكى از آنان رسد ، مىگويد : « پروردگارا ! مرا برگردان تا كارهاى شايسته‌اىن‌كه ترك كرده‌ام ، به جا آورم » . هرگز ! اين سخنى است كه وى مىگويد و در جلوشان برزخى است تا روزى كه مبعوث شوند » » . قرآن ، ادّعاى درخواست كنندگان بازگشتن را تكذيب مىكند و مىفرمايد : « وَ لَوْ رُدُّوا لَعادُوا لِما نُهُوا عَنْهُ وَ إِنَّهُمْ لَكاذِبُونَ . « 4 » و اگر هم باز گردانده شوند ، قطعاً به آنچه از آن منع شده بودند ، بر مىگردند و آنان دروغگويند » .

--> ( 1 ) . ر . ك : الايقاظ من الهجعة : ص 406 به بعد . ( 2 ) . به گفتهء شيخ حر ، اصل اشكالات مخالفان ، از همين استبعاد ناشى مىشود . او شش پاسخ به اين اشكال داده است ( الإيقاظ من الهجعة : ص 407 ) . ( 3 ) . مؤمنون : آيهء 100 . ( 4 ) . انعام : آيهء 28 .