كه مقصود از انبيايى كه از آنها پيمان گرفته شده ، خود آنها نباشند ، بلكه فرزندانشان باشد . « 1 » برخى نيز مراد از رسول را پيامبر اسلام ندانسته‌اند و آن را تعميم داده‌اند و گفته‌اند : هر پيامبر جديدى كه آمد ، قبلىها بايد به او ايمان بياورند و يارىاش كنند ؛ امّا اين معانى با ظهور اوّليهء آيه سازگار نيست و تا مجبور ، نباشيم نبايد به اين تأويلات دست بزنيم ، افزون بر اين كه هر تأويلى محتاج قرينه و دليل است و هيچ دليلى براى اين تأويلات ذكر نشده است . اكثر اين مفسّران ، قرائتى ديگر را نقل مىكنند كه به كلّى معنا را تغيير مىدهد . آنها به جاى لفظ « ميثاق النبيّين » از لفظ « ميثاق اهل الكتاب » استفاده كرده‌اند تا ديگر نيازى به اين تأويلات نباشد ؛ ولى هيچ يك آن را ترجيح نداده‌اند . « 2 » ابن كثير از امام على بن ابى طالب عليه السلام و ابن عبّاس نقل مىكند كه به نظر آنان اين آيه مىگويد كه اگر پيامبر اسلام صلى الله عليه و آله مبعوث شد و آن انبيا زنده باشند ، بايد به او ايمان آورند و يارىاش كنند . « 3 » ظاهراً ابن كثير نمىخواهد رجعت را بپذيرد و زنده بودن ديگر پيامبران را در زمان حيات پيامبر اسلام ، امرى فرضى در نظر مىگيرد ؛ امّا با روايتى كه نقل مىكند ، اين موضوع را روشن مىكند كه در نظر برخى صحابه امكان چنين هم‌زمانىاى وجود دارد . از طرف ديگر ، خداوند متعال پيمانى بىخاصيت و بىمصداق از انبيا نمىگيرد ، آن همچنين پيمان غليظ و مستحكمى . اين پيمان بايد مصداق پيدا كند و مصداق آن ، تنها در رجعت است . حديثِ ياد شده را تعدادى ديگر از مفسّران اهل سنّت نقل كرده‌اند . « 4 »

--> ( 1 ) . نيشابورى در تفسير غرائب القرآن ( ج 2 ص 198 ) اين احتمال را مىدهد . ( 2 ) . تقريباً همهء تفاسير ياد شده ، به اين قرائت اشاره كرده‌اند . ( 3 ) . تفسير ابن كثير : ج 2 ص 56 . ( 4 ) . مانند طبرى در جامع البيان ( ج 3 جزء 3 ص 332 ) ، ابن ابى حاتم در تفسير القرآن العظيم ( ج 2 ص 694 ) ، سيوطى در الدرّ المنثور ( ج 2 ص 252 ) ، نيشابورى در تفسير غرائب القرآن ( ج 2 ص 198 ) و قرطبى در الجامع لأحكام القرآن ( ج 4 ص 125 ) .