محمد الريشهري

16

دانشنامه امام مهدى ( ع ) بر پايه قرآن ، حديث و تاريخ ( فارسى )

كيست ؟ گفتند : « م ح م د » ، فرزند امام حسن عليه السلام است . چهره‌اش شبيه پدرش بود . « 1 » 1 / 10 : عمرو اهوازى 767 . عمرو اهوازى « 2 » مىگويد : امام عسكرى عليه السلام پسرش را به من نشان داد و فرمود : « اين ، پس از من ، صاحب امر شماست » . « 3 » 1 / 11 : سعد بن عبد اللَّه قمّى 768 . سعد بن عبد اللَّه قمّى « 4 » گفته است كه : . . . من طومارى تهيّه كرده بودم و در آن ، چهل و چند مسئله از مسائل پيچيده‌اى كه پاسخگويى برايشان نيافته بودم ، در آن نوشتم تا آنها را از عالم شهرمان ، احمد بن اسحاق ، يار مولايمان امام عسكرى عليه السلام ، بپرسم . پس به دنبال او - كه به قصد زيارت مولايمان ، به سوى سامرّا مىرفت - روان شدم و در يكى از منازل راه ، به او رسيدم و چون مصافحه كرديم ، گفت : خير باشد ! گفتم : شوق ديدار و عادت به سؤال ، مرا به اين جا رساند .

--> ( 1 ) . كمال الدين : ص 441 ح 13 ، الخرائج و الجرائح : ج 2 ص 959 ، بحار الأنوار : ج 52 ص 40 ح 29 . ( 2 ) . شيخ طبرسى ، او را از جملهء سفيران امام و ابواب معروف دوران غيبت صغرا شمرده كه اماميهء معتقد به امامت‌امام عسكرى عليه السلام ، در بارهء آنها اختلاف نظرى ندارند ( إعلام الورى : ج 2 ص 259 ) . ( 3 ) . الكافى : ج 1 ص 328 ح 3 وص 332 ح 12 ( در اين منبع ، عبارت « پس از من » جود ندارد ) ، الإرشاد : ج 2 ص 353 ، الغيبة ، طوسى : ص 234 ح 203 ، روضة الواعظين : ص 287 ، إعلام الورى : ج 2 ص 252 ، بحار الأنوار : ج 52 ص 60 ح 48 . ( 4 ) . سعد بن عبد اللَّه ، معاصر امام حسن عسكرى عليه السلام است . نجاشى ، رجال‌شناس بزرگ شيعه ، او را بزرگ طائفه ، فقيه و با وجاهت خوانده است . سعد ، كتاب‌هاى فراوانى تأليف كرد و در سال 301 يا 299 ق درگذشت . شيخ طوسى ، او را چنين ستوده است : « جليل القدر ، پُر اطّلاع از حديث ، داراى تأليفات فراوان ، ثقه و مورد اعتماد » ، و به هنگام شمارش كتاب‌هايش كتاب‌هاى الضياء فى الامامة و مقالات الإمامية را نيز برشمرده است . او داستانى طولانى در زيارت حجّت عليه السلام دارد كه همين حديث است ( رجال الطوسى : ص 399 ش 5852 ، رجال النجاشى : ج 1 ص 401 ش 465 ، الفهرست : ص 135 ش 316 ) .