محمد الريشهري

56

دانشنامه امام مهدى ( ع ) بر پايه قرآن ، حديث و تاريخ ( فارسى )

در اين سال ، خبرى از نابلس رسيد كه شخصى با نام محمّد بن احمد غريانى ، مدّعى مهدويت شده ، بر عقل مردم ، چيرگى يافته و شمار فراوانى را جذب كرده و نابلس را فاسد ساخته است . وى مردى صاحب حيلت و خدعه و اصلش مغربى بوده ، از قاهره به نابلس آمده و قاضى شهر شده ، و با مردم در آميخته ، و ادّعاى شرافت ( سيادت ) كرده ، دوباره به مصر رفته ، از آن‌جا عازم حلب شده و بار ديگر به نابلس آمده ، ادّعاى مهدويت كرد و وقايعى صورت گرفت . وقتى خبر وى به سلطان رسيد ، دنبال وى فرستادند ، كه گريخت تا آن كه ملك ظاهر جقمق در گذشت . وى به نابلس باز گشت و همان جا مُرد . ادّعاى عجيب و شگفتى داشت و تصوّرش بر اين بود كه « إنّه يظهر شأنه كالمهدى » ؛ امّا كارش به جايى نرسيد . « 1 » 28 . ملّا عرشى كاشانى ( م 880 ق ) يكى از مدّعيان مهدويت ، ملّا عرشى كاشانى ، مقيم در اصفهان بوده است كه در سال 850 ق ادّعاى مهدويت ، و كم كم ادّعاى نبوّت كرد . وى در سال 880 ق كشته شد . تأليفاتى به نام بيان الحق به زبان فارسى دارد . در بعضى از مجاميع قلمى نوشته‌اند كه جسد او را پس از كشتن ، سوزانيدند . « 2 » 29 . ميرزا ملّا جان بلخى ( 890 ق ) ميرزا ملّا جان بلخى از اكابر علماى بلخ ، در سال 890 ق ادّعاى مهدويت كرد و كشته شد . ديوان شعر ، تفسير و كتابى در فضائل اهل بيت عليهم السلام دارد . « 3 » 30 . شيخ عبد القدير بخارايى ( 900 ق ) شيخ عبد القدير بخارايى ، در سال 900 ق در بخارا ادّعاى مهدويت نمود . تأليفى هم

--> ( 1 ) . بدائع الزهور فى وقائع الدهور : ج 3 ص 247 . ( 2 ) . موسوعة العلّامة المرعشى : ج 2 ص 356 . ( 3 ) . موسوعة العلّامة المرعشى : ج 2 ص 356 ( به نقل از : مجموعهء مرحوم شمس العلما گركانى ) .