در معرض اسير شدن قرار داده و در حالى كه هيچ كس از راز او با خبر نبوده ، همانند يك شهروند عادى رومى ، اسير شده است . 9 . پرداخت داستان‌گونه و عدم همگونى با شيوهء متون حديثى ، موجب كاهش اعتماد بر اين متن مىگردد . 10 . نتيجه آن است كه گزارش شاه‌زادهء رومى ، ضعيف است و نمىتواند مبناى پذيرش قرار گيرد ؛ ولى دليلى بر مجعول بودن آن نيز وجود ندارد . « 1 » 11 . در متن مربوط به اسير رومى آمده است كه امام هادى عليه السلام پس از خريد كنيز ، او را در اختيار حكيمه قرار داد تا مسائل و معارف و آداب شرعى را به دو بياموزد . اين جا سؤالى مطرح مىشود كه : آيا مىتوان گزارش‌هاى مربوط به « جاريهء حكيمه » را بر اين معنا حمل كرد و بين دو گروه از گزارش‌ها جمع نمود ؟ « 2 » پاسخ ، آن است كه اين جمع ، صحيح نيست ؛ زيرا : الف . در برخى گزارش‌ها تصريح شده كه او در خانهء حكيمه متولّد شده است . بنا بر اين نمىتواند كنيزى رومى دانسته شود كه صرفاً براى آموزش احكام شرعى به خانهء حكيمه آمده است . ب . در تمام اين متون ، تصريح شده است كه امام عسكرى عليه السلام از ديدن و يافتن او در خانهء عمّهء خويش متعجّب شده و سپس حكيمه با گرفتن اجازه از امام هادى عليه السلام آن بانو را به خانهء امام فرستاده است ، در حالى كه طبق گزارشِ كنيز رومى خريدارى شده توسّط امام هادى عليه السلام ، اين مطالب توجيهى نخواهد داشت .

--> ( 1 ) . حديث ضعيف ، متنى است كه صلاحيت لازم را جهت مبنا قرار گرفتن براى حكم و باور ندارد ، حتّى اگر علم به عدم جعل آن داشته باشيم . در مقابل ، حديث مجعول ، متنى است كه با دلايل قطعى ، به ساخته شدن آن توسّط افراد ناآگاه و يا مغرض ، حكم مىگردد . ( 2 ) . كمال الدين : ص 427 پانوشت 1 .