مرتضى وفايى
117
تاريخ حديث شيعه ( از آغاز سده چهاردهم هجرى تا امروز ) ( فارسى )
نامى از علماى نيشابور به هندوستان رفته ، در دهلى اقامت گُزيد . پس از وى ، فرزندان او به مَناصب دولتى رسيدند . يكى از نوادگان او به نام برهان الملك ، فرماندار كَنتور ، از شهرهاى هند شد و در نتيجه ، بسيارى از اهالى نيشابور ، راهى آن ديار شده ، در اين شهر ، سُكنا گزيدند كه جدّ مير حامد حسين نيز از آن جمله بود . ميرحامد حسين ، فرزند محمّد قلى ، در پنجم محرّم 1246 در لَكنو در ايالت اود ( اوتارپِرادش ) متولّد شد . نام اصلى او سيّد مهدى بود و به سيّد حامد حسين مشهور شد . او پس از فراگيرى مقدّمات علوم در نزد پدر ، در پانزده سالگى ، پدر خويش را از دست داد . ديگر اساتيد برجستهء وى ، سيّد محمّد عباس شوشترى و سيّد مرتضى بن سلطان العلما و سيّد محمّد و سيّد حسن بن سيّد دلدار على بودند . ميرحامد حسين ، پس از فراگيرى علوم مختلف ، به تحقيق و تأليف روآورد و است كه مهمترين آنها كتاب عبقات الأنوار فى مناقب الأئمهء الأطهار است . « 1 » وى در هجدهم صفر 1306 ، نداى حق را لبيك گفت و به ديار باقى شتافت . مرورى بر « عَبَقات الأنوار » در نيمهء نخست سدهء سيزدهم هجرى يكى از علماى اهل سنّت هندوستان به نام مولوى عبدالعزيز دهلوى كه به « سراج الهند » شهرت داشت ، كتابى فارسى به نام تحفهء اثنا عشريه نوشت . او در آن كتاب ، عقايد و آراى شيعه را با عباراتى غير منطقى و كلماتى بيرون از آداب مناظره ، مورد حمله قرار داد و تهمت و افترائات بسيارى به شيعيان وارد ساخت . پس از انتشار اين كتاب ، علماى شيعه در ردّ برخى ابواب كتاب و يا همهء آن ، كتابهاى متعدّدى نوشتند . يكى از بهترين و كاملترين اين آثار ، كتاب عبقات الأنوار فى مناقب الأئمة الأطهار است . اين كتاب ، همانند تحفهء اثنا عشريه ، به فارسى و در دو « منهج » ، تنظيم يافته است . منهج اوّل ، به بحث و اثبات دلالت آيات
--> ( 1 ) . نقباء البشر ، ج 1 ، ص 348 .