مرتضى وفايى
106
تاريخ حديث شيعه ( از آغاز سده چهاردهم هجرى تا امروز ) ( فارسى )
سه . گزيدهنويسى مدّتهاست كه بعضى از مؤلّفان ، با انگيزههاى گوناگون ، اقدام به گزينش آثار حديثى گذشتگان نموده و در شكلهاى مختلف ، منتشر ساختهاند . در نگاهى كلّى به نوع اين گونه آثار ، مىتوان هدف از تلخيص و گزيدهنويسى را در سه مورد جستجو كرد : 1 . محور قرار دادن موضوعى خاص از ميان احاديث يك يا چند كتاب ، همچون احاديث اخلاقى ، اعتقادى ، پزشكى يا تفسيرى و . . . ؛ 2 . كم كردن حجم اثر و حذف مكرّرات و مطالب كم فايده ؛ 3 . انتخاب و استخراج احاديث صحيح از ميان يك مجموعهء حديثى . براى موارد اوّل و دوم ، نمونههاى بسيارى مىتوان نام برد كه فهرستى اجمالى از آن ارائه خواهد شد ؛ امّا نسبت به مورد سوم ، يعنى استخراج احاديث صحيح از ميانكتابهاى معتبر حديثى شيعه ، كمتر كسى به اين كار ، اقدام نموده است . تنها تلاش قابل ذكر در اين زمينه ، استخراج احاديث صحيح كتب اربعه توسّط استاد محمّد باقر بهبودى « 1 » است . معيار گزينش معيار استاد بهبودى در انتخاب احاديث صحيح ، توجّه همزمان به متن و سند
--> ( 1 ) . وى در هفدهم جمادى اوّل 1350 ق / 1308 ش ، در مشهد به دنيا آمد . از سال 1327 ش ، تحصيلات دينى را به صورت جدّى آغاز نمود و در سال 1333 ش ، به قم عزيمت نمود و اندكى بعد ، عازم نجف شد و دو سال در محضر آيات عظام : خويى و حكيم ، تلمّذ نمود . پس از ترك تحصيل ، عازم تهران شد و به تحقيق و تصحيح كتابهاى خطّى و چاپى پرداخت . از جمله كارهاى ايشان : تصحيح جلد هفدهم تا آخر بحار الأنوار و تأليف گزيدههاى الكافى ، تهذيب الأحكام و كتاب من لا يحضره الفقيه و . . . است . گفتنى است پس از انتشار اين كتابها ، بعضى از علما و دانشپژوهان به اين نوع كارها ، يعنى استخراج روايات صحيح از ميان كتب روايى معتبر ، ايراداتى وارد ساختند .