طريق استنباط حكم شرعى بنا بر آنچه كه ما ذكر كرديم آن را در تعريف . نكات دستورى و توضيح واژگان انّ الحكم الشّرعىّ الّذى الخ : كلمه « الحكم » اسم انّ و « الشّرعى » صفت « الحكم » و « الّذى » موصول و صفت « الشّرعى » و عبارت « جاء ذكره فى التّعريف السّابق » صلهء « الّذى » و عبارت « على نحوين » خبر « انّ » و عبارت « انّ با اسم و خبرش » تأويل به مصدر رفته و فاعل « لا يخفى » مىباشد . جاء ذكره فى التّعريف السّابق : ضمير در « ذكره » به « الحكم الشّرعىّ » برگشته و مقصود از « التّعريف السّابق » تعريف مصنّف از علم اصول بود كه فرمود : « علم اصول الفقه هو علم يبحث فيه عن قواعد تقع نتيجتها فى طرق استنباط الحكم الشّرعىّ » . ان يكون ثابتا للشّيء بما هو فى نفسه الخ : ضمير در « يكون » به حكم شرعى و ضمير « هو » و در « نفسه » به شىء برگشته و مقصود از « فى نفسه » يعنى با قطع نظر از علم و جهل مكلّف ، اين حكم تشريع شده است . بما هى صلاة فى نفسها : ضمير « هى » و ضمير در « نفسها » به صلاة برمىگردد . مع قطع النظر عن اىّ شىء آخر : مقصود از « اىّ شىء آخر » علم و جهل مكلّف مىباشد . و يسمّى مثل هذا الحكم الحكم الواقعيّ : كلمه « مثل » ، كه اضافه به « هذا الحكم » شده نايب فاعل فعل « يسمّى » و كلمه « الحكم الواقعيّ » مفعول دوّم آن مىباشد . و الدّليل الدالّ عليه الدّليل الاجتهادىّ : ضمير در « عليه » به حكم واقعى برگشته و اين عبارت عطف بر « مثل هذا الحكم الخ » مىباشد . يعنى كلمه « الدليل » نايب فاعل