الشيخ محمد رضا المظفر ( مترجم : شيروانى )
244
أصول الفقه ( تحرير اصول فقه ) ( فارسى )
1 . راههاى اثبات ظواهر راههايى براى شناخت وضع الفاظ و قرائن عامه وجود دارد ، كه به برخى از آنها اشاره مىشود : 1 . جستجو و تحقيق در استعمالات عرب ، و اين در صورتى است كه شخص زبانشناس باشد . 2 . مراجعه به نشانههاى حقيقت و مجاز . 3 . مراجعه به اقوال علماى لغت . بايد توجه داشت ، اصولى مانند اصالت عدم اشتراك ، هنگام ترديد ميان اشتراك و حقيقت و مجاز ، اصالت حقيقت هنگام ترديد ميان حقيقت و مجاز ، و مانند آن ، براى شناخت وضع الفاظ فاقد اعتبار است . 2 . حجيت قول لغوى براى اثبات حجيت ظن ناشى از قول لغوى ، در جايى كه تصريح به معناى موضوع له لفظ مىكند ، ادلهاى اقامه شده ، كه به ارزيابى آنها مىپردازيم . يكم . اجماع . فقها در عمل به قول لغوى تمسك مىجستند ، و هيچكس اين شيوه را ردّ نكرده است . ارزيابى : اوّلا : چنين اجماعى قابل احراز نيست . ثانيا : برفرض كه اين اجماع احراز شود كاشف از رأى معصوم عليهم السّلام نخواهد بود ، چرا كه او نيازى به مراجعه به اهل لغت نداشت تا از اين اجماع پى ببريم كه او به قول لغوى اخذ مىكرده است . دوم . بناء عقلا . سيرهء عقلا برآن است كه در كارهاى خود به اهل خبرهء مورد اعتماد رجوع مىكنند . لغوى نيز در فنّ خود اهل خبره است . و چون شارع از اين سيره ردع نكرده ، دانسته مىشود با آن موافق است .