عبد الله الأنصاري الهروي ( مترجم وشارح : اسماعيل منصورى لاريجانى )
382
منازل السائرين ( فارسى )
فى جذبه حبل الوصال . شهادت بدهى كه هدايت حق و اضلال آن مطابق عدل است « يُضِلُّ بِهِ كَثِيراً وَ يَهْدِي بِهِ كَثِيراً وَ ما يُضِلُّ بِهِ إِلَّا الْفاسِقِينَ » « 1 » در اين آيه اگر دقيق شويم ، البته خداوند كسى را گمراه نمىكند . براى اينكه گمراهى يك امر عدمى است . هرآنچه كه از خداوند صادر مىشود ، خير است . پس منظور آيهء « ما يُضِلُّ بِهِ إِلَّا الْفاسِقِينَ » اين است كه اگر كسى خودش را از هدايت خارج كرد ، به نداى فطرت بىاعتنايى نمود و عاقبت فاسق شد ، دچار گمراهى مىشود . خداوند مىفرمايد : اين هم آن ضلالتى است كه خود مىخواستى . هدايت و ضلالت همه در دست قدرت الهى است ، اما خداوند جز فاسقان را گمراه نمىسازد . عدل الهى حكم مىكند كه ضلالت را به او بدهد . اگر چنين شخصى را به بهشت ببرند ، بهشت براى او عين عذاب است . در رخ مه عيب بينى مىكنى * در بهشتى خارچينى مىكنى گر بهشت اندر روى تو خار جو * هيچ خار آنجا نيابى غير تو « 2 » تلوين اقسامى دارد : يكى از اقسام تلوين مراعات احسان حق تعالى است ، يعنى به آنچه عنايت فرموده است راضى باشد و بگويد : اللهم انّى اسئلك بقسمك راضيا قانعا . هرچه كه قسمت من كردى ، مورد رضاى من است . در همان حال خواهى ديد كه حبل وصال آويخته شده است .
--> ( 1 ) . بقره / 26 . ( 2 ) . مثنوى ، دفتر دوم ، بيت 3347 و 3348 .