من كانت هجرته الى الله و رسوله ، فهجرته الى الله و رسوله و من كانت هجرته الى دنيا يصيبها ، اوامراة يتزوجها ، فهجرته الى ما هاجر اليه . « 1 » يعنى اگر همهء توجه مهاجر به خداوند متعال باشد او مهاجر الى الله است و اگر به سوى دنيا باشد از آن بىنصيب نمىشود ولو اينكه تزوّج با زنى باشد ، او مهاجر به سوى زن است . علت اينكه ما مهاجر الى الله نيستيم چون نمىتوانيم از بيت مظلم نفس خارج شويم و زنجيرهاى درونى ، ما را گرفتار كرده است . به قول مولوى : پند من بشنو كه تن بند قوى است * كهنه بيرون كن گرت ميل نوى است لب ببند و كفّ پر زر برگشا * بخل تن بگذار و پيش آور سخا ترك شهوت‌ها و لذت‌ها سخاست * هركه در شهوت فروشد بر نخاست اين سخا شاخى است از سرو بهشت * واى او كز كف چنين شاخى بهشت عروة الوثقى است اين ترك هوا * بركشد اين شاخ جان را بر سما « 2 » كسى كه مهاجر الى الله شود و از تعلقات نفسانى رهايى يابد ، چنگ به عروة الوثقى مىزند : وَ مَنْ يُسْلِمْ وَجْهَهُ إِلَى اللَّهِ وَ هُوَ مُحْسِنٌ فَقَدِ اسْتَمْسَكَ بِالْعُرْوَةِ الْوُثْقى . « 3 » كسى كه از روى تسليم قلب به حق روى آورد ، او نيكوكارى است كه تمسك به عروة الوثقى دارد . در ذيل آيهء « مِمَّنْ أَسْلَمَ وَجْهَهُ لِلَّهِ وَ هُوَ مُحْسِنٌ » « 4 » روى ان النبى صلّى اللّه عليه و إله : سئل عن الاحسان ؟ فقال ان تعبد الله كانك تراه فان لم تكن تراه فانّه يراك . « 5 » همچنين حضرت على عليه السّلام در خطبهء دوم مىفرمايد : اشهد ان لا إله الا الله وحده لا شريك له ، . . . فانّها عزيمة الايمان و فاتحه الاحسان و مرضاة الرحمن و مدحرة الشيطان . شهادت به وحدانيت ، عزيمت به سوى ايمان و گشايش احسان و خشنودى رحمان و دور كنندهء شيطان است .

--> ( 1 ) . صحيح نجارى - كتاب ايمان - باب ما جاء أنّ الأعمال بالنيّه . ( 2 ) . مثنوى ، دفتر دوم ، بيت 1270 تا 1274 . ( 3 ) . لقمان / 22 . ( 4 ) . نساء / 125 . ( 5 ) . نور الثقلين ، ج 4 .