الشيخ علي اكبر النهاوندي
203
العبقري الحسان في أحوال موالانا صاحب الزمان ( ع )
از وقت تولّد آن سرور تا اوان غيبت كبرا قريب به سى صد نفر بلكه متجاوز از آن ، حضرت را ديده و از او انتفاع بردهاند . همچنين سى نفرى كه از آنها به رجال الغيب تعبير شده ، از مشاهدين و منتفعين آن وجود مباركند ، به علاوه بسيارى از خاصّه ، بلكه از عامّه نيز ، خدمت امام عصر رسيده و به فوز شرفيابىاش فايز شده و از او منتفع گرديدهاند ، اگرچه او را نشناختهاند و بعد از مفارقت ، از قراين دانستهاند كه آن جناب بوده است ، حتّى بسيارى در غيبت صغرا هنگام ملاقات دانسته و شناختهاند كه آن حضرت است و همينطور در زمان غيبت كبرا ، چنانكه بر مراجعين به قصص و حكايات آنها اين امر غيرسيتر است . بالجمله ، كسانى كه خدمت آن بزرگوار شرفياب شده و از وجود مقدّسش منتفع گرديدهاند ، بيش از هزار نفر مىباشند . بنابراين اينكه در شبهه گفته شده امامى كه غايب باشد ، طورىكه نتوان خدمت او رسيد و به وجودش منتفع گرديد . . . ، الخ ؛ كلامى بىبنياد و ناشى از تعصّب و عناد است . ثانيا : اينكه گفتند : پس فرق ميان وجود و عدم او چيست . . . ، الخ ؟ جوابش اين است كه فرق بين آنها بسيار و تمايز ميان آنها بىشمار است . اوّل ؛ اين است كه ملاك حجّيت اجماع ، نزد طايفهء اماميّه - كثّرهم اللّه - كشف اتّفاق امّت از دخول قول امام يا رضاى آن حضرت مثلا به فتواى كذائيّه است و هر دوى اين ، فرع وجود حضرت و حيات او است ، لذا اگرچه غايب باشد ، فايدهء وجودش استكشاف اجمال قول او از فتواى علماى شيعه است ، چنانكه وقتى ظاهر باشد ، فايدهء وجودش در اين خصوص استكشاف تفصيلى رأى او از قولش باشد ، پس همانطور كه با ظهور و حضور ، از قول او استعلام حكم مىشود ، همچنين در غيبت ، از اتّفاق شيعيانش استعلام حكم مىشود . استعلام احكام از جملهء عمدهء فوايد بعث نبى و نصب امام است ، بلكه جمعى از اصحاب چنين اعتقاد دارند كه فتواى جماعت با عدم ظهور مخالف هم ، كاشف از رأى امام است ، زيرا اگر آن فتوا موافق رأى امام نباشد ، واجب است از باب قاعدهء لطف ، ميان ايشان القاى خلاف كند ، تا آن قول اخذ نشود .