اينكه زمان ظرف لحاظ شود و به تعبير ديگر زمان ظرف حكم باشد ؛ مثل آنكه گفته شود همه عالمان را همواره احترام كنيد كه در اينجا « همواره » ظرف حكم است ؛ بدين معنى كه متعلق حكم وجوب « احترام عالمان » است ولى ظرف حكم مزبور در تمام زمانها است ، گويى هريك از عالمان يك وجوب اكرام دارد و حكم مزبور در طول حيات آن عالم استمرار دارد . صورت دوم اينكه زمان قيد متعلق حكم لحاظ شود نه ظرف حكم . مثل آنكه گفته شود عالمان را در هر روز احترام كنيد ؛ بدين معنى كه متعلق حكم وجوب عبارت باشد از « احترام هر عالم در هر روز » كه قيد « در هر روز » يك واجب مستقل است ؛ يعنى مثلا احترام زيد عالم در روز جمعه يك واجب است و احترام زيد در روز شنبه يك واجب ديگر و در . . . گويى همان‌طور كه حكم وجوب احترام علما به تعداد افراد عالم متعدد است به تعداد روزها نيز متكثر مىشود . اما در حالت پيشين هريك از عالمان يك وجوب احترام داشت كه در طول حيات وى مستمر بود . نتيجه تفاوت اين دو صورت ( 1 - زمان ظرف باشد 2 - زمان قيد باشد - اين است كه در فرض نخست چنانچه يك فرد از عالمان از تحت عموم خارج گردد ، چه يك روز و چه چند روز و چه براى هميشه ، يك تخصيص بيشتر بر عام وارد نمىشود . مثلا چنانچه پس از صدور حكم « احترام همه عالمان همواره واجب است . » حكم ديگرى از قرار « احترام زيد فاسق از ميان عالمان جايز نيست » صادر گردد ، عموم عام تخصيص مىخورد و زيد از تحت شمول عموم عام خارج مىشود ، چه يك روز باشد و يا چند روز و يا براى هميشه . طول مدت اثرى در مقدار تخصيص ندارد و در هر حال يك تخصيص بيشتر بر عالم وارد نمىگردد و چنين نبايد پنداشت كه به عدد روزها بر عام تخصيص وارد گرديده است . اما در فرض دوم ( زمان قيد باشد - چنين نيست ؛ زيرا در فرض دوم زمان مكثّر