مصطفى محقق داماد

150

مباحثى از اصول فقه ( فارسى )

1 - رواياتى كه دلالت مىكنند بر لزوم عمل به آنچه سازگار با كتاب است به طور مطلق ، هرچند تعارضى در بين نباشد . 2 - روايات متواترى كه لزوم عمل به آنچه را سازگار با كتاب است در خصوص متعارضان توصيه مىكنند . اما دسته اوّل : رواياتى كه در مقام بيان معيار حجيت و اعتبار خبر واحد است مانند : 1 - روايت جميل بن درّاج : « عن أبى عبد اللّه ( عليه السّلام ) قال : إنّ على كلّ حقّ حقيقة و على كلّ صواب نورا ، فما وافق كتاب اللّه فخذوه ، و ما خالف كتاب اللّه فدعوه » « 1 » « بر فراز هر حقى نمودار درستى و بر فراز هر صوابى پرتو درخشانى است ، آنچه با كتاب خدا سازگار است بگيريد و آنچه مخالف است رها سازيد . » « 2 » 2 - روايت ابن أبى يعفور كه گفته است : « سألت أبا عبد اللّه ( عليه السّلام ) عن اختلاف الحديث يرويه من نثق به و منهم من لا نثق به ؟ قال : إذا ورد عليكم حديث فوجدتم له شاهدا من كتاب اللّه او من قول رسول اللّه « 3 » ( صلّى اللّه عليه و آله و سلّم ) و إلّا فالّذى جاءكم به اولى » : « 4 » « از امام صادق ( عليه السّلام ) راجع به اختلاف حديث پرسيدم ، شخصى حديثى را روايت مىكند كه مورد وثوق ماست و شخص ديگر كه مورد وثوق ما نيست ، حديثى ديگر نقل مىكند [ وظيفه چيست ؟ ] .

--> ( 1 ) - شيخ حر عاملى ، وسائل الشيعة ، ج 18 ص 86 باب 9 از ابواب صفات القاضى ، حديث 35 . ( 2 و 4 ) - شيخ كلينى ، اصول الكافى ، ج 1 كتاب فضل العلم ، باب الأخذ بالسّنة و شواهد الكتاب ، حديث 1 . شيخ حر عاملى ، وسائل الشيعة ، ج 18 ص 78 . ( 3 ) - به دلالت سياق كلام ، بايد جمله « فخذوه » يا « فاقبلوه » به عنوان جزاء شرط محذوف باشد . ر ك : مجلسى ، محمد باقر ، مرآة العقول ، ج 1 ص 228 .