مصطفى محقق داماد
23
مباحثى از اصول فقه ( فارسى )
مثانى - سورههايى كه بعد از مئين قرار گرفته است « 1 » . مفصّل - عبارت از تمام سورههائى است كه داراى « حم » است و نيز شامل سور كوتاه قرآن مىباشد . نكاتى در مورد سور مكّى و مدنى - سيوطى مىگويد از جمله فوايد شناخت مكّى و مدنى بودن آيات و سور قرآن ، اين است كه شخص نسبت به آيه يا آياتى كه نزول آن از لحاظ زمان ، متأخّر و متقدم است ، مطّلع گرديده و در نتيجه آيات ناسخ يا مخصّص را خواهد شناخت . بنابراين خصوصيّات ذيل را در مورد سور مكى و مدنى مىتوان ذكر نمود . خصوصيات كلّى و قطعى آيات و سور مكّى - براى شناختن سور مكى ، شش خصوصيّت زير قابل ذكر است : 1 ) هر سورهاى كه در آن سجده وجود دارد . 2 ) هر سورهاى كه در آن لفظ « كلّا » به كار رفته است . 3 ) هر سورهاى كه در آن « يا أَيُّهَا النَّاسُ » * آمده و « يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا » * نيامده باشد . 4 ) هر سورهاى كه در آن قصص انبياء و ملل گذشته آمده باشد ؛ جز سورهء بقره . 5 ) هر سورهاى كه در آن داستان آدم و ابليس ديده شود ؛ جز سورهء بقره . 6 ) هر سورهاى كه با حروف مقطّعه از قبيل « الم » و « الر » و امثال آن آغاز شود .
--> ( 1 ) الاتقان ج 1 ص 109 .