كيفيّت ارادهء معنى و نحوهء قصد آنكه : 1 - گاهى آليّا مورد نظر واقع مىشود و گاهى استقلالا ، در معنا دخالتى نداشته و از خصوصيات و قيود معنا نمىباشد . * حاصل مطلب « ثمّ لا يبعد ان يكون الاختلاف فى الخبر و الانشاء كذلك . . . » چيست ؟ بيان يك مطلب ديگرى است مبنى بر اينكه : همان فرقى كه ميان اسماء و حروف در ارادهء معنا وجود دارد ، ميان انشاء و خبر نيز وجود دارد . به عبارت ديگر : خبر و انشاء نيز در اصل معنا فرقى ندارد و اختلاف تنها در نحوه و طرز استعمالشان مىباشد . به عبارت ديگر : خبر و انشاء نيز از نظر اصل وضع و موضوع له و مستعمل فيه باهم متحدند ، و لكن تفاوتشان در اينست كه : 1 - خبر ، وضعش براى حكايت از وقوع حادثه است . 2 - انشاء وضعش براى القاء كلام به قصد ايجاد معناست . بنابراين : تفاوت ( بعت ) اخبارى و انشايى اينست كه واضع : 1 - ( بعت ) اخبارى را براى خبر از انجام بيع در زمان گذشته وضع نموده . 2 - و ( بعت ) انشايى را براى استعمال در جهت ايجاد بيع وضع نموده است . فى المثل : يك وقت مىگويد : بعت بيتى و منظورش اينست كه : خانه‌ام را فروختم . يك وقت مىگويد : بعت بيتى و مرادش اينست كه : فروشندهء خانه‌ام هستم . در اينجا : لفظ بعت هم حالت خبرى دارد و هم حالت انشايى . لذا : بعت داراى يك معناست و لكن با دو منظور به كار رفته است . پس : بعت اخبارى با بعت انشايى از لحاظ معنا و مستعمل فيه متحدند ، ولى از نظر مقام استعمال و جهتى كه به كار مىروند متفاوت‌اند . * آيا همهء جمله‌ها دو چهره‌اى بوده و مىتوان در دو مقام از آن‌ها استفاده نمود ؟ خير ، اين صيغ عقود و ايقاعات هستند كه : 1 - گاهى در مقام انشاء به كار مىروند و گاهى در مقام خبر . * مراد جناب آخوند از اصطلاح ( فتأمّل ) در پايان اين عبارت چيست ؟