الشيخ الأنصاري ( مترجم وشارح : جمشيد سميعى )

37

رسائل شيخ انصارى ( فارسى )

تنها دليلى كه شايد كسى تصوّر كند كه آن مانع است ، ادلّهء برائت مىباشد . لكن ادلّه برائت ، در باب علم اجمالى جارى نمىشوند . چرا ؟ زيرا : 1 - اخبار برائت مغيّا به غايت علم‌اند كه اعم است از علم اجمالى و تفصيلى و لذا با وجود علم محلّى براى اجراء در اينجا نمىباشد . 2 - اگر هم بخواهيم از اخبار و ادلّهء برائت استفاده كنيم از سه حال خارج نيست : - يا بايد در واحد معيّن مثلا خصوص نماز جمعه اصل برائت جارى كنيم كه مىشود ترجيح بلا مرجّح . - يا بايد در واحد مخيّر آن را جارى كنيم كه در اينجا از اخبار برائت استفاده نمىشود . - يا بايد در هريك از دو طرف شبهه جارى كنيم كه مستلزم جواز مخالفت قطعيّه است . و لذا : ادلّهء برائت در اين بحثها جارى نمىشود ، چرا كه اين بحثها پس از فرض حرمت است . در نتيجه : نه تنها دليلى نقلى بر منع احتياط نرسيده است بلكه دليل نقلى بر وجوب موافقت قطعيّه و احتياط وجود دارد . از جمله صحيحهء عبد الرحمن بن حجاج است كه مورد آن اقلّ و اكثر است . حال اگر مورد اقلّ و اكثر ، احتياط واجب باشد ، در شبههء وجوبيّهء فقدان نصّ بطريق اولى ، واجب است . پس : شرعا مانعى در كار نيست ، فيؤثّر المقتضى اثره فيجب الاحتياط . * * *