1 - منها ذكر الخاص بعد العام كقوله تعالى : حافِظُوا عَلَى الصَّلَواتِ وَ الصَّلاةِ الْوُسْطى و فائدته التنبيه على مزيّة و فضل فى الخاص حتّى كأنّه لفضله و رفعته جزء آخر مغاير لما قبله و لهذا خصّ الصّلاة الوسطى و هى العصر بالذكر لزيادة فضلها . إطناب ، انواع فراوانى دارد : « 1 » يكى از آنها ، ذكر خاص پس از ذكر عام است . مانند سخن خداى متعال : « حافِظُوا عَلَى . . . » « 2 » بر نمازها و بر نماز ميانه ، مواظبت كنيد . در اين آيهء شريفه « الصّلوات » عام است و « صلاة الوسطى » خاص . و فايدهء ذكر خاص پس از ذكر عام اين است كه : امتياز و برترى خاص را مىفهماند . به گونه‌اى كه گويا خاص به جهت فضيلت و رفعتى كه دارد ، جزء ديگرى است و با آنچه پيش از آن ذكر شده ، فرق دارد . و به همين سبب ، « صلاة الوسطى » ( نماز عصر ) به خصوص ، ذكر گرديده ، چون برترى داشته است . 2 - و منها ذكر العام بعد الخاص كقوله تعالى : رَبِّ اغْفِرْ لِي وَ لِوالِدَيَّ وَ لِمَنْ دَخَلَ بَيْتِيَ مُؤْمِناً وَ لِلْمُؤْمِنِينَ وَ الْمُؤْمِناتِ . و يكى از آنها ، ذكركردن عام پس از ذكر خاص است . مانند سخن خداى برين : « رَبِّ اغْفِرْ لِي وَ . . . » « 3 » پروردگارا ، بر من و پدر و مادرم و هرمؤمنى كه در سرايم درآمد و بر مردان و زنان باايمان ببخشاى . در اين آيهء شريفه ، ذكر « للمؤمنين و المؤمنات » پس از ذكر « لى و لوالدىّ » ذكر عام پس از خاص است . و فائدته شمول بقية الأفراد و الإهتمام بالخاص لذكره ثانيا فى عنوان عام بعد ذكره أولا فى عنوان خاص . و فايده ذكر عام ، فراگيرى بقيهء افراد و اهميت دادن به خاص است . چون آن خاص پس از آن‌كه با عنوان خاص ذكر گشته بار ديگر نيز در ضمن عام آورده شده است . 3 - و منها الإيضاح بعد الإبهام لتقرير المعنى فى ذهن السّامع بذكره مرتين مرة على سبيل الإبهام و الإجمال و مرّة على سبيل التفصيل و الإيضاح . فيزيده ذلك نبلا و شرفا كقوله تعالى : يا أَيُّهَا الَّذِينَ آمَنُوا هَلْ أَدُلُّكُمْ عَلى تِجارَةٍ تُنْجِيكُمْ مِنْ عَذابٍ أَلِيمٍ

--> ( 1 ) . و از آن انواع است حروف زايده و زيادكردن جمله‌ها چونان : « فَبِما رَحْمَةٍ مِنَ اللَّهِ لِنْتَ لَهُمْ » ( آل عمران ، 159 ) . ( 2 ) . بقره ، 238 . ( 3 ) . نوح ، 28 . اين دعاى حضرت نوح ، براى خود ، پدر و مادرش و مؤمنان است .