السيد أحمد الهاشمي ( مترجم وشارح : حسن عرفان )
350
جواهر البلاغة ( فارسى )
ما حقة التأخير است . اين قصر اگر در برابر كسى ايراد شود كه معبود را غير خداوند ، مىداند ، قصر قلب است و اگر در برابر كسى گفته شود كه معتقد به شركت است ، قصر إفراد مىگردد و اگر در برابر كسى گفته شود كه ترديد دارد ، قصر تعيين مىگردد . إنّما شوقى شاعر فيه قصر موصوف و هو شوقى على صفة و هو الشعر و طريقه إنّما و هو قلب و إفراد أو تعيين على حسب حال المخاطب . « إنّما شوقى شاعر » داراى قصر موصوف يعنى « شوقى » بر صفت ، يعنى « شعر » است . و شيوهء اين قصر ، « انّما » است . اين قصر ، به حسب حال مخاطب ، مىتواند قصر قلب يا إفراد يا تعيين باشد . « اللّه الغفور الرّحيم فيه قصر الصفة و هو المغفرة و الرّحمة على موصوف و هو اللّه تعالى طريقه تعريف المسند بأل و هو قلب او إفراد أو تعيين على حسب حال المردود عليه در جملهء « اللّه الغفور الرّحيم » قصر صفت يعنى مغفرت و رحمت بر موصوف كه خداوند برين است ، وجود دارد . و شيوهء قصر ، معرّف شدن مسند به « أل » است . و آن ، به تناسب حال كسى است كه اين سخن ، به او بازگردانده مىشود ، مىتواند قصر قلب يا إفراد يا تعيين باشد . « إنّما الشجاع علىّ فيه قصر صفة و هو الشّجاعة على موصوف و هو علىّ و طريقه إنّما در جملهء « إنّما الشجاع على » قصر صفت شجاعت بر موصوف ، يعنى « علىّ » به وسيله « إنّما » شكل گرفته است . « المرء بآدابه لا بثيابه فيه قصر الموصوف على الصفة ، قصر قلب بين المسند اليه و المسند . طريقه العطف بلا » . « المرء بآدابه لا بثيابه » قصر موصوف بر صفت ، به وسيله « لا » ى عاطفه تحقق يافته است . اين قصر ، قصر قلب است . « إنّما الآله واحد فيه قصر الموصوف على الصفة قصرا حقيقيا طريقه إنّما و هو واقع بين المسند اليه و المسند » در جمله « إنّما الاله واحد » قصر حقيقى موصوف بر صفت ، به وسيله « إنّما » است . اين قصر ، بين مسند اليه و مسند ، واقع شده است .