تدريب ( آزمون ) بيّن اغراض الخبر و المقاصد منه فيما يأتى : اهداف و مقاصد خبرهايى را كه مىآيد بيان كن . 1 - قومى هم قتلوا أميم اخى * فاذا رميت يصيبنى سهمى اى اميمه ، خويشانم ، برادرم را كشته‌اند بنابراين هرگاه تير بيفكنم به خودم برخورد مىكند . اين شعر را « حارث بن وعله » در سوگ برادرش و خطاب به شخصى بنام « اميمه » سروده است . « اميم » در شعر ، مرخّم « اميمه » و منادى است . « 1 » هدف از اين خبر ، اظهار اندوه شاعر بر مرگ برادر ، به دست خويشان اوست . و ابراز ناتوانى از انتقام است . 2 - قد كنت عدّتى التّى أسطوبها * و يدى اذا اشتدّ الزّمان و ساعدى تو براى من آن توانى هستى كه با آن تطاول مىكردم و دست و بازويم بودى هنگامى كه زمانه برايم سخت مىگشت . در اين شعر ، هدف شاعر ، اظهار ناتوانى است براى اين‌كه بىياور شده است . 3 - أبا المسك أرجو منك نصرا على العدى * و آمل عزّا يخضب البيض بالدّم اى ابا مسك ، اميدوارم مرا بر دشمنان ، يارى بخشى و آرزو دارم عزّتى را كه در پرتوش شمشيرها به خون ، خضاب گردد . اين شعر ، از متنبّى است . « ابا مسك » كنيه ، شخصى بوده و منادى واقع شده است . و مقصود از « بيض » شمشيرهاست . « 2 » مراد شاعر ، مهرجويى ، كمك‌خواهى و درخواست توان و نيروست . 4 - كفى بجسمى نحو لا اننّى رجل * لو لا مخاطبتى ايّاك لم ترنى در لاغرى اندام من همين بس كه اگر گفتگويم با تو نبود مرا نمىديدى . اين شعر از متنبّى است . « 3 » و هدف او از اين شعر ، ابراز ناتوانى است . 5 - و انت الذّى ربّيت ذا الملك مرضعا * و ليس له امّ سواك و لا اب

--> ( 1 ) . نگاه كنيد به پاورقى ديوان متنبى ، ج 1 ، ص 58 ، و جامع الشواهد ، ص 223 . ( 2 ) . نگاه كنيد به شرح ديوان متنبى ، نوشتهء برقوتى ، ج 2 ، ص 394 . ( 3 ) . نگاه كنيد به شرح ديوان متنبى ، نوشتهء برقوتى ، ج 2 ، ص 434 . و جامع الشواهد ، ص 231 .