قوّتى يارىكننده « 1 » چون قصد نمودند قومى كه بگشايند به سوى شما دستهاى خود را پس بازداشت خدا دستهاى ايشان را از شما و بترسيد شما از خدا « 2 » و خدا نگاه مىدارد ترا از شرّ مردمان ، « 3 » بدرستى كه خدا نمىرساند به مقصود ، قوم كافران را ، « 4 » هر گاه برافروختند يهودان آتش را از براى جنگ كردن فرو نشانيد آن را خدا « 5 » و مىشتابد در روى زمين براى فتنه‌انگيزى گفتيم ما كه اى آتش باش تو سرد و سالم بر ابراهيم [ و براى او مكرى را خواستند و ايشان را زيانكاران قرار داديم ] و زياده گردانيد شما را در آفرينش از حيثيت قامت و قوت پس به ياد آوريد نعمتهاى خدا را اميد است كه شما رستگار باشيد « 6 » از براى اوست فرشتگان تعاقب‌كننده از پيش روى او و از پس سر او كه نگاه مىدارند او را از جهت فرمان خدا . « 7 » اى پروردگار من « 8 » درآور مرا درآوردنى نيكو و با كرامت و بيرون آور مرا بيرون آوردنى پسنديده و بگردان از براى من

--> ( 1 ) اين آيه در سورهء بنى اسرائيل است و بعضى سلطان را به حجّت و معجزه و بعضى به پادشاهى تفسير نموده‌اند و قائل اين به هر تقدير پيغمبر است . و اللَّه يعلم ( 2 ) اين آيه در سورهء مائده است و « وَ اتَّقُوا اللَّهَ » معطوف است به « اذكروا » اوّل آيه ، يعنى به ياد آوريد نعمت خدا را بر شما اى مؤمنان چون قصد نموديد تا آخر و بترسيد خدا را و توكل نمائيد بر او . و اللَّه يعلم ( 3 ) خطاب به پيغمبر است ، يعنى خداى تعالى نگاه مىدارد ترا اى محمد . ( 4 ) اين آيه نيز در سورهء مائده است ، و ممكن است كه معنى اين باشد كه خداى تعالى راه نمىنمايد كافران را به مسلّط شدن بر تو و قدرت و تمكين نمىدهد ايشان را در اهلاك تو و يا آنكه به معنى اين باشد كه راه نمىنمايد ايشان را به الطاف خود و توفيق نمىدهد ايشان را به فعلهاى خير به جهت آن كه مىداند فرط عناد و شقاوت ايشان را ، پس آنها را به خودشان بازگذاشته و نظر رحمت و لطف را از ايشان باز داشته است ، و در احاديث بسيار از عامّه و خاصّه وارد شده است كه اين آيه اشاره به خلافت امير المؤمنين عليه السلام و حكايت روز غدير خم است ، چنانچه تفصيل آن در كتابهاى امامت مذكور است . و اللَّه يعلم ( 5 ) اين آيه نيز در سورهء مائده است ، يعنى هر گاه يهودان ارادهء جنگ كردن نمودند ، خداى تعالى در ميان ايشان منازعه و مخالفتى افكند كه نتوانستند كه به جنگ بپردازند ، يا آنكه هر گاه قصد جنگ نمودند مسلّط نمود بر ايشان خداى تعالى جماعتى را كه يهودان مغلوب و ذليل شدند ، و با وجود اين باز فتنه برمىانگيختند چنانچه وارد شده كه چون يهودان مخالفت احكام تورات نمودند ، خداى تعالى بخت النصر را بر ايشان مسلّط نمود ، و چون بار ديگر فساد نمودند فطرس رومى را بر ايشان مسلّط نمود ، پس چون بعد از آن باز مرتكب فتنه و فساد گشتند جماعت مجوس بر ايشان مسلّط شدند ؛ پس بار ديگر به افساد اقدام نمودند ، خداى تعالى مسلّط نمود بر ايشان پيغمبر و مسلمانان را كه بنى قريظه را كشتند و بنى النضر را اخراج نمودند و خيبر را فتح نمودند و فدك را از ايشان گرفتند و پادشاهان و سركردگان ايشان را مستأصل نمودند ، حتّى آن كه در هر بلاد كه يهودان در آنجا باشند در نهايت ذلّت و خفّت‌اند و از براى ايشان تا انقراض عالم پادشاهى و اجتماعى و سركرده‌اى نخواهد بود . و اللَّه يعلم ( 6 ) اين آيه در سورهء اعراف است ، و خطاب به قوم عاد است . يعنى زياده گردانيديم شما را در خلقت يعنى قامت شما را بلندتر گردانيديم و قوّت شما را بيشتر كرديم از ساير بنى آدم ، چنانچه وارد شده كه كوتاه‌ترين قدهاى ايشان شصت گز بود و بلندترين قامتهاى ايشان صد گز و از حضرت امام محمّد باقر عليه السّلام منقول است كه در درازى مثل درخت خرماى بسيار بلند بودند كه به دست سنگهاى عظيم از كوه مىكندند . و محمّد بن يعقوب كلينى در كتاب « كافى » به سند خود از حضرت امام جعفر صادق عليه السلام روايت نموده كه « فاذكروا » خطاب به امّت پيغمبر ما صلى اللَّه عليه و آله است و مراد از آلاء نعمتهاى خداست كه اعظم از آنها و بهتر همه محبّت و ولايت و پيروى اهل بيت عليهم السلام است . و اللَّه يعلم ( 7 ) اين آيه در سورهء رعد است . يعنى از براى هر شخص كه عبادت كند خدا را خواه در روز و خواه در شب ، پنهان كند آن را يا آشكار ، فرشتگانى چند موكّلند كه تعاقب مىنمايند بعضى از ايشان بعضى ديگر را از جهت آن كه محافظت نمايند آن شخص عابد را و بنويسند اقوال و افعال او را به فرمان خدا ؛ و ممكن است كه معنى آن باشد كه از براى آن شخص است فرشتگانى كه از پى در آيند آن كس را در محافظت او چنانچه از حضرت صادق عليه السّلام منقول است كه شخصى اين آيه را نزد آن حضرت تلاوت نمود ، پس حضرت به قارى فرمودند كه : آيا شما عرب نيستيد ؟ هر گاه ملائكه از عقب سر باشند چه عقب به معنى خلف است پس به چه نحو محافظت پيش روى آن شخص خواهند نمود ؟ پس آن شخص قارى گفت فداى شما گردم پس چگونه است اين آيه ؟ آن حضرت فرمودند كه : اين آيه چنين نازل شده كه « لَهُ مُعَقِّباتٌ مِنْ من خلفه و رقيب مِنْ بَيْنِ يَدَيْهِ يحفظونه » معنى آن كه از براى اوست فرشتگانى از پس سر او و نگاهبانى از پيش روى او كه نگاهدارند او را از بلاها به فرمان خدا . مترجم گويد كه سند اين حديث چندان صحّتى ندارد . و اللَّه يعلم ( 8 ) يعنى بگو اى محمّد كه اى پروردگار من داخل بساز مرا در مكه به نيكوئى و عزّت يا داخل بساز مرا در هر چيز كه فرستاده‌اى مرا از جهت آن به خوبى يا آن كه داخل نماى مرا در قبر ، داخل نمودنى پسنديده ؛ و بر هر تقدير مراد از « مخرج صدق » بيرون آوردن از آن چيز است كه داخل نموده او را در آن و بعضى گويند كه مراد داخل نمودن و بيرون آوردن از غار است . و اللَّه يعلم