ورام بن أبي فراس المالكي الاشتري ( مترجم : محمد رضا عطائى )
17
مجموعه ورام ( آداب و اخلاق در اسلام ) ( فارسى )
است . و شهيد - خدايش بيامرزد - در « شرح ارشاد » از او تمجيد زيادى كرده است آنجا كه مىگويد : « از جمله كسانى كه قول به « مضائقه » را تأييد كردهاند ، شيخ زاهد ابو الحسين ورّام بن ابى فراس - خدايش از او خوشنود باد - است ، زيرا وى در آن باره مسألهاى را با فوايد نيكو و هدفهاى جالب مطرح كرده است » . محقق كاظمى در « التكملة » در بارهء او مىگويد : « براستى او ، مورد اطمينان ، پارسا ، فردى شايسته ، معاصر منتجب الدّين بود . » شهيد سعيد ، شمس الملّة و الدّين محمد بن مكّى ، از قول محمد بن جعفر ، معروف به ابن مشهدى ، از طريق شيخ ما ( ابو الحسين ورّام ) ، از سديد الدين محمود حمصى ، و او از شيخ صالح ، ثقه ، موفق الدين ، حسين بن فتح واعظ گرگانى ، از شيخ ابو على طوسى ، و او از پدرش شيخ الطائفة - بهشت خدا بر همهء آنان ارزانى باد - نقل حديث مىكند . بيشتر دانشمندان رجال اين چنين نقل كردهاند ، جز اينكه نقل شهيد اوّل متوفى 786 از قول مؤلف « ابو الحسين ورّام » متوفى 605 با يك واسطه بسيار بعيد است ، زيرا اين بدان معنى است كه ابن مشهدى كه از قول مؤلف نقل حديث كرده از سالخوردگانى باشد كه 130 سال و يا در همين حدود عمر كرده باشد ، و قهرا چنين عمرى بايد در شرح حال دانشمندان نوشته مىشد ، در صورتى كه ما در طى شرح حال دانشمندان به چنين چيزى برنخوردهايم . و شايد - همان طورى كه از اجازات بحار برمىآيد - بين آن دو تن ، شيخ نجيب الدين محمد ، واسطه بوده است . ورام - قدس سره - در شهر حلّه ، دوم محرّم الحرام سال 605 هجرت پيامبر - بر هجرتكننده هزاران درود و سلام باد - از دار دنيا رفت .