الشيخ عباس القمي
333
يازده رساله ( فارسى )
اشاره كرده در اين شعر : امام هدى بالقرص اثر فاقتفى * له القرص رد القرص أبيض أزهرا « 1 » و در سنهء 1248 وفات شيخ محمد تقى ، « 2 » برادر صاحب فصول . روز هفدهم : سنهء 5 غزوه خندق واقع شده و اين همان غزوهء احزاب است كه عمرو بن عبدود به ضربت امير المؤمنين عليه السلام كه افضل از عبادت ثقلين بوده ، « 3 » به قتل رسيد . يالها ضربة حوت مكرمات * لم يزن ثقل أجرها ثقلاها « 4 » روز هيجدهم : سنهء 367 عزّالدولهء ديلمى كشته شد در آن جنگى كه ما بين او و پسر عمويش عضدالدوله واقع شد . « 5 » امير المؤمنين عليه السلام اشاره به قتل او فرموده بقوله : « و المترف ابن الأجدم يقتله ابن عمه على دجلة » . « 6 »
--> ( 1 ) . اين شعر را ابن ابى الحديد از اين قطعه اخذ كرده كه بعضى از شعراى شيعه در حق آن حضرت فرموده : جاد بالقرص والطّوِى ملأ جَنبَيه * وَعافَ الطعامَ وَهوَ سَغُوبٌ فَاعادَ الْقُرص المنيرَ عَلَيه * القرص والمُقرِضُ الكِرام كَسُوب [ شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد ، ج 19 ، ص 101 ] نقل است كه جناب امير المؤمنين عليه السلام سقايت نخلى كرد در عوض يك مدّ از جو . پس آن را براى آن حضرت دستاس كردند و نان پختند . چون خواست بر آن افطار فرمايد كه سائلى بر در خانه آمد ، آن حضرت نانش را به سائل داد . و شب گرسنه خوابيد [ شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد ، ج 19 ، ص 101 ] شاعر گفته كه بخشش كرد آن حضرت قرص نان خود را در حالى كه از گرسنگى پهلوى نازنينش پر بود و كراهت داشت از خوردن طعام به ملاحظهء سائل با آن كه گرسنه بود . پس چون قرص نان به سائل داد در عوض قرص خورشيد براى او به آسمان برگشت . و قرض دهنده كريم است نسبت به گيرنده . ( 2 ) كرام البرره ، ج 1 ، ص 216 . ( 3 ) طرائف سيّد بن طاووس ، ص 514 ؛ شرح اصول كافى مولى صالح ، ج 12 ، ص 413 ؛ مشارق أنوار اليقين ، ص 312 . . ( 4 ) الأزرية ، ص 55 . ( 5 ) وفيات الأعيان ، ج 1 ، ص 267 - 268 ، ش 10 ، « عزالدولة البويهي » . ( 6 ) شرح نهج البلاغه ابن ابى الحديد ، ج 7 ، ص 49 ؛ بحار الأنوار ج 41 ، ص 352 .