پس پرسيدند از آن حضرت كه : « قلب ازهر كدام است » ؟ فرمود : « آن است كه در آن مثل آيينهء چراغ است ؛ و آن ، قلب مؤمن است كه اگر عطا كند او را حقّ تعالى ، شاكر است ، و اگر مبتلى سازد او را به بلاء ، صابر است ؛ و امّا قلب مطبوع قلب منافق است ، و قلب منكوس قلب مشرك » ؛ و تلاوت فرمود اين آيه را : أَ فَمَنْ يَمْشِي مُكِبًّا عَلى وَجْهِهِ أَهْدى أَمَّنْ يَمْشِي سَوِيًّا عَلى صِراطٍ مُسْتَقِيمٍ « 33 » ؛ « و امّا قلب آن‌چنانى كه در او ايمان و نفاق است ، پس ايشان قومىاند كه بودند در « طائف » « 34 » ؛ پس اگر ادراك كرد يكى از ايشان اجل خود را بر نفاق ، هلاك شد ، و اگر دريافت كرد اجل خود را بر ايمان ، نجات يافت ؛ و صاحب اين قلب را مستضعف « 35 » نامند » . و نيز در حديث ديگر وارد است كه :

--> ( 33 ) - آيا آن‌كس كه به رو درافتاده ( و همچون خزندگان ) راه مىپيمايد هدايت‌يافته‌تر است يا آن‌كس كه پاى خود استوار و به راه راست روان است ؟ : سورهء 67 آيهء 22 ( 34 ) - از بلاد « حجاز » و مقام عشيرهء « ثقيف » . دوازده فرسنگ تا « مكّهء » معظّمه فاصله دارد : « لغت‌نامهء دهخدا » : حرف ط : 3 ( به اختصار ) ( 35 ) - در لسان قرآن كريم عنوان مستضعف ، بر دو صنف از مردم اطلاق گرديده است ؛ يك گروه مستضعفان ممدوح كه از حقوق مشروع خويش - به قهر و غلبه - ممنوع شده‌اند ، و عالىترين نمونهء آنان در اين آيه معرّفى شده است كه : وَ نُرِيدُ أَنْ نَمُنَّ عَلَى الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا فِي الْأَرْضِ . . . ؛ يعنى ارادهء قطعى و مشيّت الهيّهء ما بر آن تعلّق گرفته است كه بر آن كسان كه بر روى زمين ضعيف شمرده شده‌اند منّت نهيم و ايشان را پيشوايان خلق و وارثان سلطنت روى زمين قرار دهيم : سورهء 28 آيهء 5 ؛ و اين آيه به وجود مبارك حضرت بقيّة اللّه - عجّل اللّه تعالى فرجه - و ساير ائمّهء معصومين - در روز رجعت - تفسير شده . و گاه نيز مخاطب گروه قليلى از مسلمانان صدر اسلامند كه از طرف كفّار « قريش » در معرض انواع شكنجه و عذاب قرار داشتند ، و خداى تعالى به ايشان نصرت ارزانى داشت . امّا نوع مذموم از مستضعفين كه ضمن آيات متعدّدى در « قرآن كريم » از آنان ياد شده است گروهىاند كه به واسطهء تسلّط و قدرت مستكبران ، از گرايش به حقّ سرباز زده‌اند ، و وصف ايشان در اين آيه است كه : . . . يَقُولُ الَّذِينَ اسْتُضْعِفُوا لِلَّذِينَ اسْتَكْبَرُوا لَوْ لا أَنْتُمْ لَكُنَّا مُؤْمِنِينَ ؛ يعنى مستضعفان ( در عرصهء محشر و روز بازخواست ) به گردنكشان مىگويند : اگر شما نبوديد بىگمان ما از اهل ايمان بوديم : سورهء 34 آيهء 31