ابو القاسم راز شيرازى
172
مناهج أنوار المعرفة في شرح مصباح الشريعة و مفتاح الحقيقة ( فارسى )
نظامى كه مطلوب صاحب روايات است به سبب قصور ادراك در استنباط معانى روايات . بيست و سيم آنكه : « گريه مىكنند از او ميراث برندگان - به سبب ظلمى كه مىكند در قسمت ميراث بر ايشان - ، و ناله مىكنند از او « اهل دماء » « 28 » و صاحبان قتل » به سبب احكام باطلهء او . بيست و چهارم : « حلال مىشود به قضا و حكم او فرج حرام ، و حرام مىشود به حكم او فرج حلال » « 29 » به سبب خطا كردن او در فتوى و جهل و سهو او در مواضع احكام ، يا به سبب جمع اموال به رشوه و مراعات حكّام و سلطان . بيست و پنجم : « آنكه از علم ، ممتلى نيست به قدرى كه صادر شود از آن ، رفع اشكالات و شبهات در مسائلى كه وارد مىشود بر او » . بيست و ششم آنكه : « اهليّت ندارد از براى ادّعا كردن علم حق به سبب تفريط در علم » ؛ يعنى - در حقيقت - صاحب علم نيست چنانكه مدّعى است علم را . پس ظاهر شد از اين حديث شريف ، شناعت احوال و مذمّت صفات كسانى كه مشغول مىشوند به فتاوى و قضاوت ، بدون علم كامل ؛ زيرا كه جرأت مىنمايند بر هلاك باطنى اخروى خود ؛ و لهذا حضرت امام ص مىفرمايد كه حضرت رسول ص فرمود كه : « جرئتدارترين شما بر فتاوى ، جرئتدارترين شماست بر حقّ » ، در معصيت او و هلاك خود ؛ زيرا كه مفتى ، داخل مىشود ميان حقّ تعالى و عباد : اگر رسانيد احكام الهى را به خلق ، ابلاغ كرده است حقّ ابلاغ را ، و مأجور و مثاب است ، و اگرنه ، هالك است و خلق را نيز هلاك كرده ؛ پس مفتى ، واقف است ميان جنّت و نار ؛ اگر حكم به حق كرد ، داخل مىشود جنّت را ، و الّا معلّق مىشود در نار ؛ چنانكه وارد است : « المفتي على
--> ( 28 ) - صاحبان خون ؛ كسانى كه از ايشان كسى كشته شده باشد . ( 29 ) - يعنى ازدواجها ، بر غير قانون الهى واقع شود .