مىكند فوت نمودن وقت مناجات تو را ، و عرض حال تو را در نزد پروردگارت . و غافل مباش از استغفار در سحرها ؛ زيرا كه در آن از براى نمازگزاران اشراقى است ] . شرح تفصيلى بدان بتحقيق كه حضرت خلّاق حكيم به حكمت كاملهء خود خواب را به جهت مصالح بدنيّهء جسمانيّه و فوائد روحانيّه - بدون اختيار - بر انسان گماشته تا جسم و روح انسان هر دو سالم باشند و بر ازدواج و تعلّق خود به يكديگر باقى مانند . و باعث و مقتضى خواب در طبيعت انسان ، سهر و بيدارى است چنان‌كه باعث بر اكل ، جوع و گرسنگى است . و فوائد خواب در طبيعت انسان - مجملا - راحت بدن و راحت قواى ادراكيّهء ظاهريّه و باطنيّهء بدنيّه است ، و هضم و نضج غذا و صحّت طبيعت به واسطهء آن است . و هرگاه زمام خواب را به اختيار و ارادهء انسان قرار مىفرمود ، شايد بعضى از افراد انسان به واسطهء اصرار و حرص در مشاغل جسمانيّه بسبب تعلّقات دنيويّه ، يا ولوع « 4 » و شوق در مشاغل روحانيّه به جهت محبّت الهيّه و ترقّيات اخرويّه ، ترك خواب مىنمودند ، و اين باعث مىشد هلاك و خرابى بدن را . و فوائد خواب به جهت روح انسان آنست كه چون روح انسانى ، لطيف و از عالم تجرّد و صفا و نور است ، و بدن جسمانى غليظ و از عالم مادّه و كثافت و ظلمت و كدورت است و

--> - جمال حق اگر جوئى به مرآت دل صافى * به شب با عشق خو مىكن كه در شب وصل و ديدار است بذكر عشق عادت كن به شب گر راز حق جوئى * كه راز حق بدون عشق و ذكرش صعب و دشوار است برو از كشف دل جو راز حق تا رازدان گردى * كه راز حق برون از حدّ علم و عقل و تكرار است ( 4 ) - آزمند شدن